പ്രോന്റോ: ഇന്ത്യൻ വീട്ടുജോലി വിപണിയിലെ പുതിയ തരംഗം

വീട്ടുജോലികൾക്ക് വിശ്വസ്തരായ സഹായികളെ കണ്ടെത്തുക എന്നത് ഇന്ന് ഇന്ത്യൻ നഗരങ്ങളിലെ പല കുടുംബങ്ങളും നേരിടുന്ന വലിയ തലവേദനയാണ്. പരമ്പരാഗതമായി പരിചയക്കാർ വഴിയും ഏജൻസികൾ മുഖേനയും കണ്ടെത്തുന്ന ഈ മേഖലയിലേക്ക് സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ കരുത്തുമായി ഒരു സ്റ്റാർട്ടപ്പ് ചുവടുവെച്ചാൽ എങ്ങനെയുണ്ടാകും? ബെംഗളൂരു ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ‘പ്രോന്റോ’ (Pronto) എന്ന സ്റ്റാർട്ടപ്പ് ഈ ചോദ്യത്തിനുള്ള ഉത്തരമാണ്. കേവലം ഒമ്പത് മാസം കൊണ്ട് നിക്ഷേപകരുടെ കണ്ണിലുണ്ണിയായി മാറിയ ഈ സ്ഥാപനം ഇന്ത്യയിലെ അസംഘടിതമായ ഗാർഹിക സേവന വിപണി തന്നെ മാറ്റിയെഴുതുകയാണ്.

കഴിഞ്ഞ ദിവസം പ്രോന്റോ നേടിയത് 25 മില്യൺ ഡോളറിന്റെ (ഏകദേശം 208 കോടി രൂപ) പുതിയ നിക്ഷേപമാണ്. ഇതോടെ കമ്പനിയുടെ മൂല്യം 100 മില്യൺ ഡോളറിലേക്ക് (ഏകദേശം 833 കോടി രൂപ) കുതിച്ചുയർന്നു. കഴിഞ്ഞ വർഷം മേയ് മാസത്തിൽ 12.5 മില്യൺ ഡോളർ മാത്രമായിരുന്നു ഇവരുടെ മൂല്യം. അവിടെ നിന്നാണ് ഈ കണ്ണഞ്ചിപ്പിക്കുന്ന വളർച്ച. നിക്ഷേപക ലോകം എത്രത്തോളം പ്രതീക്ഷയോടെയാണ് പ്രോന്റോയെ കാണുന്നത് എന്നതിന്റെ വ്യക്തമായ സൂചനയാണിത്.

എന്താണ് പ്രോന്റോയുടെ മാന്ത്രികവിദ്യ?

പാത്രം കഴുകുന്നതു മുതൽ വീട് വൃത്തിയാക്കുന്നതുവരെയുള്ള ദൈനംദിന ജോലികൾക്കായി, പരിശീലനം സിദ്ധിച്ചതും പശ്ചാത്തലം പരിശോധിച്ചുറപ്പിച്ചതുമായ പ്രൊഫഷണലുകളെ ആവശ്യാനുസരണം ലഭ്യമാക്കുക എന്നതാണ് പ്രോന്റോയുടെ സേവനം. എന്നാൽ ഇവരെ മറ്റുള്ളവരിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തരാക്കുന്നത് അവരുടെ വേഗതയാണ്. ഒരു ഓർഡർ നൽകിയാൽ ഏകദേശം പത്ത് മിനിറ്റിനുള്ളിൽ സഹായി വീട്ടിലെത്തും!

ഇത് കേൾക്കുമ്പോൾ ഭക്ഷണവും പലചരക്കും അതിവേഗം എത്തിക്കുന്ന ക്വിക്ക് കൊമേഴ്സ് (Quick Commerce) പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളെ ഓർമ്മ വരും. അതേ മാതൃകയാണ് പ്രോന്റോയും വീട്ടുജോലികളുടെ കാര്യത്തിൽ പരീക്ഷിക്കുന്നത്. നഗരങ്ങളെ ചെറിയ ചെറിയ ‘മൈക്രോമാർക്കറ്റുകളായി’ തിരിച്ച് ഓരോയിടത്തും ആവശ്യത്തിന് ജീവനക്കാരെ വിന്യസിച്ചാണ് ഈ വേഗത അവർ ഉറപ്പാക്കുന്നത്.

പ്രോന്റോയിൽ ജോലി ചെയ്യുന്നവരെ ‘പ്രോ’ (Pro) എന്നാണ് കമ്പനി വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. കൃത്യമായ പരിശീലനവും പോലീസ് വെരിഫിക്കേഷനും കഴിഞ്ഞാണ് ഓരോരുത്തരെയും പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നത്. ഇവർക്ക് നിശ്ചിത ഷിഫ്റ്റുകളും ഉറപ്പായ വരുമാനവും നൽകുന്നതിലൂടെ, പരമ്പരാഗത വീട്ടുജോലി രംഗത്തെ അനിശ്ചിതത്വങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാനും പ്രോന്റോ ശ്രമിക്കുന്നു.

കണക്കുകൾ നൽകുന്ന ആത്മവിശ്വാസം

സ്ഥാപകയായ അഞ്ജലി സർദാനയുടെ വാക്കുകളിൽ പ്രോന്റോയുടെ വളർച്ച വ്യക്തമാണ്. കഴിഞ്ഞ വർഷം പ്രതിദിനം ആയിരത്തോളം ഓർഡറുകൾ ലഭിച്ചിരുന്ന സ്ഥാനത്ത്, ഇന്ന് 18,000 ബുക്കിംഗുകളാണ് ദിവസവും പ്രോന്റോ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്. വരുന്ന ജൂൺ മാസത്തോടെ ഇത് 70,000 ആക്കി ഉയർത്തുകയാണ് ലക്ഷ്യം.

ഉപഭോക്താക്കളുടെ പ്രതികരണവും മികച്ചതാണ്. പ്രോന്റോ ഉപയോഗിച്ച ഒരാൾ ശരാശരി രണ്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ വീണ്ടും അവരുടെ സേവനം തേടുന്നുണ്ടെന്ന് കണക്കുകൾ പറയുന്നു. ഏറ്റവും സജീവമായ 10% ഉപഭോക്താക്കൾ മാസത്തിൽ ഒമ്പതിൽ കൂടുതൽ തവണ പ്രോന്റോയെ ആശ്രയിക്കുന്നു. ഇത് ഈ സേവനത്തിന്റെ സ്വീകാര്യതയും ആവശ്യകതയും അടിവരയിടുന്നു.

• നഗരങ്ങളിലേക്കുള്ള വ്യാപനം: ഏഴ് മാസം മുൻപ് ഒരു നഗരത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിയിരുന്ന പ്രവർത്തനം ഇന്ന് ഡൽഹി, ബെംഗളൂരു, മുംബൈ ഉൾപ്പെടെ 10 നഗരങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചു.
• സൂക്ഷ്മ വിപണികൾ: 5 മൈക്രോമാർക്കറ്റുകളിൽ നിന്ന് 150-ൽ അധികം മൈക്രോമാർക്കറ്റുകളിലേക്ക് പ്രവർത്തനം വിപുലീകരിച്ചു.
• പ്രധാന കേന്ദ്രം: നിലവിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ബുക്കിംഗുകൾ നടക്കുന്നത് ഡൽഹിയും സമീപ നഗരങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന നാഷണൽ ക്യാപിറ്റൽ റീജിയണിലാണ് (NCR). മൊത്തം ബുക്കിംഗിന്റെ പകുതിയോളം ഇവിടെ നിന്നാണ്.

ഒരു വലിയ സമുദ്രത്തിലെ തുടക്കം മാത്രം

ഇത്രയൊക്കെ വളർച്ച നേടിയെങ്കിലും, ഇന്ത്യൻ ഗാർഹിക സേവന വിപണി എന്ന മഹാസമുദ്രത്തിൽ തങ്ങൾ ഒരു ചെറിയ തുടക്കം കുറിച്ചിട്ടേയുള്ളൂവെന്നാണ് അഞ്ജലി സർദാന പറയുന്നത്. “ഈ വിപണിയുടെ 99.99 ശതമാനവും ഇപ്പോഴും പൂർണ്ണമായും ഓഫ്‌ലൈൻ ആണ്. ഞങ്ങളെപ്പോലുള്ള പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഒരു ലക്ഷത്തിൽ താഴെ ആളുകൾ മാത്രമാണ്. എന്നാൽ കോടിക്കണക്കിന് കുടുംബങ്ങൾ ഇപ്പോഴും പഴയ രീതികളെയാണ് ആശ്രയിക്കുന്നത്,” അവർ പറയുന്നു.

വിപണി ഗവേഷണ സ്ഥാപനമായ റെഡ്സീർ സ്ട്രാറ്റജി കൺസൾട്ടന്റ്‌സിന്റെ റിപ്പോർട്ടും ഇത് ശരിവെക്കുന്നു. 2025 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഗാർഹിക സേവനങ്ങളുടെ മൊത്തം വിപണിമൂല്യം ഏകദേശം 5,200 ബില്യൺ രൂപയായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇതിൽ ഓൺലൈൻ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ വഴിയുള്ള ഇടപാടുകൾ ഒരു ശതമാനത്തിൽ താഴെ മാത്രമാണ്. ഇത് ഈ രംഗത്ത് ഓൺലൈൻ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾക്ക് മുന്നിലുള്ള ഭീമമായ സാധ്യതകളിലേക്കാണ് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്.

നഗരവൽക്കരണം, വരുമാന വർദ്ധനവ്, വിശ്വാസ്യതയ്ക്കും സൗകര്യത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള പുതിയ തലമുറയുടെ താൽപ്പര്യം എന്നിവയെല്ലാം ഓൺലൈൻ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളുടെ വളർച്ചയ്ക്ക് ആക്കം കൂട്ടും. 2030 ആകുമ്പോഴേക്കും ഈ ഓൺലൈൻ വിപണി ഓരോ വർഷവും 18% മുതൽ 22% വരെ വളർച്ച നേടുമെന്നാണ് പ്രവചനം.

തൊഴിൽ മേഖലയിലെ മാറ്റം

പ്രോന്റോ പോലുള്ള പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് മാത്രമല്ല, തൊഴിലാളികൾക്കും പുതിയൊരു തൊഴിൽ സംസ്കാരം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. നിലവിൽ 4,500-ൽ അധികം സജീവ പ്രൊഫഷണലുകൾ പ്രോന്റോയുടെ ഭാഗമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.

അസംഘടിത മേഖലയിൽ പലപ്പോഴും ചൂഷണങ്ങൾക്കും കുറഞ്ഞ വേതനത്തിനും വിധേയരാകുന്ന തൊഴിലാളികൾക്ക്, കൃത്യമായ വേതനവും സുരക്ഷിതത്വവും സാമൂഹിക അംഗീകാരവും നൽകാൻ ഇത്തരം പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾക്ക് സാധിക്കും. കൃത്യമായ പരിശീലനം ലഭിക്കുന്നതിനാൽ അവരുടെ തൊഴിൽ നൈപുണ്യവും മെച്ചപ്പെടുന്നു. ഇത് ഇന്ത്യൻ ഗാർഹിക സേവന വിപണിയെ കൂടുതൽ പ്രൊഫഷണലാക്കാൻ സഹായിക്കും.

മാറ്റിയെഴുതുന്ന തൊഴിൽ സംസ്കാരം

പ്രോന്റോയുടെ വിജയം കേവലം ഒരു സ്റ്റാർട്ടപ്പിന്റെ സാമ്പത്തിക വളർച്ചയുടെ കഥ മാത്രമല്ല. അത് ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പരമ്പരാഗതമായ ഒരു തൊഴിൽ മേഖലയെ സാങ്കേതികവിദ്യ എങ്ങനെ മാറ്റിമറിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ ഉദാഹരണമാണ്. വിശ്വാസ്യത, വേഗത, സുതാര്യത എന്നീ മൂന്ന് ഘടകങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചുകൊണ്ട്, ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് തൊഴിലവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാനും കോടിക്കണക്കിന് ഉപഭോക്താക്കളുടെ ജീവിതം എളുപ്പമാക്കാനും പ്രോന്റോയ്ക്ക് കഴിയുന്നു.

അടുത്ത ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ കേരളത്തിലെ കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം പോലുള്ള നഗരങ്ങളിലേക്കും ഇത്തരം സേവനങ്ങൾ വ്യാപിക്കാനുള്ള സാധ്യത തള്ളിക്കളയാനാവില്ല. മാറുന്ന കാലത്തിനനുസരിച്ച്, നമ്മുടെ വീടുകളിലെ ജോലികൾ ചെയ്യുന്ന രീതിയും മാറുകയാണ്. ആ മാറ്റത്തിന്റെ മുൻനിരയിൽ പ്രോന്റോ തലയെടുപ്പോടെ നിൽക്കുന്നു.