വിഭീഷണൻ: സ്വന്തം രക്തത്തെ ഒറ്റിക്കൊടുത്തവനോ അതോ ധർമ്മത്തിന്റെ കാവൽക്കാരനോ?

സ്വർണ്ണലങ്കയിൽ അപ്പോഴും കരിഞ്ഞ ഗന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. വായുപുത്രനായ ഹനുമാൻ ലങ്കയ്ക്ക് തീയിട്ട് മടങ്ങിയതിന്റെ നടുക്കത്തിൽ നിന്ന് ആ രാക്ഷസസാമ്രാജ്യം മുക്തമായിരുന്നില്ല. ആകാശത്തെ മൂടിയ കറുത്ത പുകച്ചുരുളുകൾക്കിടയിലൂടെ സൂര്യൻ വിളറിയ വെളിച്ചം മാത്രം നൽകി. ഉരുകിയൊലിച്ച സ്വർണ്ണമാളികകളുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾക്കിടയിൽ രാക്ഷസസ്ത്രീകളുടെ ഭയചകിതമായ തേങ്ങലുകൾ അലയടിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ രാജസദസ്സിൽ അതൊന്നും ആരും കേട്ടതായി നടിച്ചില്ല. അവിടെ അഹങ്കാരത്തിന്റെ മൂർത്തീഭാവമായി ദശാനനനായ രാവണൻ ഇരിക്കുന്നുണ്ട്. സിംഹാസനത്തിൽ ഇരിക്കുന്ന ആ മഹാബലവാന്റെ കണ്ണുകളിൽ കോപത്തിന്റെ തീപ്പൊരികൾ പാറി. ചുറ്റും സ്തുതിപാഠകരായ മന്ത്രിമാരും സേനാപതിമാരും ഭയഭക്തിബഹുമാനങ്ങളോടെ നിൽക്കുന്നു. വരാനിരിക്കുന്ന മഹായുദ്ധത്തെക്കുറിച്ച് അവർ വീമ്പിളക്കുകയാണ്. ഇന്ദ്രജിത്തും കുംഭകർണ്ണനും പ്രഹസ്തനുമൊക്കെ തങ്ങളുടെ പരാക്രമങ്ങളെക്കുറിച്ച് വാചാലരാകുമ്പോൾ, ആ ആൾക്കൂട്ടത്തിനിടയിൽ മൗനിയായി, എന്നാൽ ഉള്ളിൽ എരിയുന്ന അഗ്നിയുമായി ഒരാൾ ഇരിപ്പുണ്ടായിരുന്നു—രാവണന്റെ സ്വന്തം സഹോദരൻ, വിഭീഷണൻ. എല്ലാവരും രാവണന്റെ അഹങ്കാരത്തെ വാഴ്ത്തുമ്പോൾ, വിഭീഷണന് മാത്രം കാണാമായിരുന്നു ലങ്കയുടെ മുകളിൽ വട്ടമിട്ടു പറക്കുന്ന മരണത്തിന്റെ കഴുകന്മാരെ. വിനാശകാലേ വിപരീത ബുദ്ധി എന്നപോലെ, തന്റെ ജേഷ്ഠൻ നടന്നുപോകുന്നത് സർവ്വനാശത്തിലേക്കാണെന്ന് ആ സഹോദരൻ തിരിച്ചറിഞ്ഞിരുന്നു. ധർമ്മവും അധർമ്മവും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടത്തിൽ എന്ത് നിലപാട് എടുക്കണം എന്ന ആന്തരിക സംഘർഷത്തിലായിരുന്നു അദ്ദേഹം. അവിടെ, ആ രാജസദസ്സിൽ വെച്ചാണ് ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ധർമ്മസങ്കടങ്ങളിലൊന്നിന് തിരശ്ശീല ഉയർന്നത്.

ലങ്കയിലെ സിംഹാസന അറയിലെ ധർമ്മയുദ്ധം

സദസ്സിലെ ആരവങ്ങൾക്കിടയിൽ വിഭീഷണൻ പതുക്കെ എഴുന്നേറ്റു നിന്നു. പെട്ടെന്ന് സഭയാകെ നിശബ്ദമായി. സൂചി വീണാൽ കേൾക്കാവുന്ന ആ നിശബ്ദതയിൽ വിഭീഷണന്റെ കാൽച്ചിലമ്പുകളുടെ ശബ്ദം മാത്രം മുഴങ്ങി. രാവണന്റെ മുഖത്ത് നേരിയൊരു പരിഹാസച്ചിരി വിടർന്നു. തന്റെ ഭീരുവായ സഹോദരൻ, സദാ ഈശ്വരചിന്തയുമായി നടക്കുന്നവൻ, ഇപ്പോൾ യുദ്ധത്തെക്കുറിച്ച് എന്ത് പറയാനാണ് എന്ന ഭാവമായിരുന്നു രാവണന്. എന്നാൽ വിഭീഷണന്റെ വാക്കുകൾ ലങ്കയുടെ അടിത്തറ തോണ്ടുന്നതും ആ സദസ്സിന്റെ അഹങ്കാരത്തെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതുമായിരുന്നു.

“ജേഷ്ഠാ,” വിഭീഷണന്റെ ശബ്ദം സഭയിൽ മുഴങ്ങി. അതിൽ ഭയമുണ്ടായിരുന്നില്ല, മറിച്ച് വരാനിരിക്കുന്ന വിപത്തിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഉത്കണ്ഠയായിരുന്നു. “നമ്മുടെ ഈ സ്വർണ്ണലങ്ക ഇന്ന് കത്തിയെരിഞ്ഞെങ്കിൽ, അതിന് കാരണം ആ വാനരനല്ല; അങ്ങ് കാട്ടിക്കൂട്ടിയ അധർമ്മമാണ്. പരസ്ത്രീയെ, അതും പതിവ്രതയായ ഒരു ദേവിയെ അപഹരിച്ചുകൊണ്ടുവന്നത് മുതൽ നമ്മുടെ നാശം തുടങ്ങി. രാമൻ ഒരു സാധാരണ മനുഷ്യനല്ല എന്ന് അങ്ങ് ഇനിയും തിരിച്ചറിയുന്നില്ലേ? ഖരദൂഷണന്മാരെ ഒറ്റയ്ക്ക് വകവരുത്തിയ അവൻ ധർമ്മത്തിന്റെ സാക്ഷാൽ അവതാരമാണ്. അങ്ങയുടെ ഈ അന്ധമായ കാമവും അഹങ്കാരവും നമ്മുടെ കുലത്തെ മുഴുവൻ ചാരമാക്കും. ലങ്കയിലെ നിരപരാധികളായ ജനങ്ങളെയും നമ്മുടെ വംശത്തെയും രക്ഷിക്കാൻ ഇനിയും സമയമുണ്ട്. എന്റെ വാക്കുകൾ അങ്ങേയ്ക്ക് അഹിതമായി തോന്നാം, എങ്കിലും സത്യം പറയാതിരിക്കാൻ എനിക്കാവില്ല. സീതാദേവിയെ സകല ബഹുമാനങ്ങളോടെയും ശ്രീരാമന് തിരികെ നൽകുക. നമുക്ക് യുദ്ധം ഒഴിവാക്കാം. ലങ്കയെ ഈ സർവ്വനാശത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കാം.”

ഒരു നിമിഷം സഭയിൽ ശ്മശാനമൂകത തളംകെട്ടി നിന്നു. ആരും ശ്വാസം വിടാൻ പോലും ധൈര്യപ്പെട്ടില്ല. രാവണന്റെ പത്ത് മുഖങ്ങളിലും ക്രോധം ഇരച്ചുകയറി. ഇരുപത് കണ്ണുകളും രക്തവർണ്ണമായി. സിംഹാസനത്തിന്റെ കൈവരികളിൽ അമർത്തിപ്പിടിച്ച ആ കൈകളിലെ ഞരമ്പുകൾ വലിഞ്ഞുമുറുകി. സ്വന്തം സഹോദരൻ സഭാമധ്യത്തിൽ വെച്ച് ശത്രുവിനെ സ്തുതിക്കുന്നത് കേട്ട് ദശാനനന്റെ അഹങ്കാരത്തിന് വ്രണമേറ്റു.

“ഭീരു!” രാവണൻ ഇടിമുഴക്കം പോലെ അലറി. “എന്റെ അന്നം തിന്നു ജീവിച്ച്, എന്റെ സംരക്ഷണത്തിൽ വളർന്ന്, ഇപ്പോൾ എന്റെ ശത്രുവിനെ വാഴ്ത്താൻ നിനക്കെങ്ങനെ ധൈര്യം വന്നു? നീ ഒരു രാക്ഷസകുലത്തിൽ പിറന്നവനാണോ? നിന്റെ സിരകളിൽ ഓടുന്നത് ഭീരുത്വത്തിന്റെ രക്തമാണ്. ശത്രുവിന്റെ ശക്തിയെക്കുറിച്ച് വർണ്ണിക്കുന്ന നിന്നെപ്പോലൊരു ഒറ്റുകാരൻ എന്റെ രാജസദസ്സിൽ ഇരിക്കാൻ യോഗ്യനല്ല. സന്യാസിയെപ്പോലെ ജീവിക്കുന്ന നിനക്ക് യുദ്ധത്തിന്റെ വീര്യം എന്തെന്നറിയില്ല.”

സഹോദരന്റെ കാൽച്ചുവട്ടിൽ നിന്ന് ധർമ്മത്തിന്റെ പാതയിലേക്ക്

രാവണന്റെ വാക്കുകൾ വിഭീഷണന്റെ ഹൃദയത്തിൽ വിഷം പുരട്ടിയ അമ്പുകൾ പോലെയാണ് തറച്ചുകയറിയത്. താൻ സ്നേഹിക്കുന്ന, താൻ എന്നും പിതൃതുല്യനായി ബഹുമാനിച്ചിരുന്ന ജേഷ്ഠനാണത്. കുട്ടിക്കാലം മുതൽ താൻ ആരാധിച്ചിരുന്ന ആ വലിയ രൂപം ഇപ്പോൾ വെറുമൊരു കാമാന്ധനായ, അഹങ്കാരിയായ രാക്ഷസനായി ചുരുങ്ങിയിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ രാവണൻ വാക്കുകളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിയില്ല, സിംഹാസനത്തിൽ നിന്ന് കുതിച്ചിറങ്ങി, തന്റെ കാൽപ്പാദം കൊണ്ട് വിഭീഷണന്റെ നെഞ്ചിൽ ആഞ്ഞൊന്ന് ചവിട്ടി. വിഭീഷണൻ സഭാമധ്യത്തിൽ നിലത്തുവീണു.

“ഇറങ്ങിപ്പോവുക എന്റെ രാജ്യത്ത് നിന്ന്!” രാവണൻ ആക്രോശിച്ചു, “ഇനി നിന്നെ ഈ ലങ്കയിൽ കണ്ടാൽ എന്റെ വാളിന് നീ ഇരയാകും. നിന്നെയൊരു സഹോദരനായി കാണാൻ എനിക്കിനി സാധിക്കില്ല.”

ആ നിമിഷം വിഭീഷണന്റെ മുന്നിൽ വലിയൊരു ശൂന്യതയായിരുന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സ് പെട്ടെന്ന് ശാന്തമായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുന്നിൽ രണ്ട് വഴികളേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ഒന്ന്, എല്ലാം സഹിച്ച്, അപമാനം വിഴുങ്ങി, കണ്ണടച്ച് ഇരുട്ടാക്കി രാവണന്റെ കൂടെ നിൽക്കുക. സ്വന്തം രക്തമാണല്ലോ എന്നോർത്ത്, നാളെ നടക്കാൻ പോകുന്ന വലിയ അധർമ്മത്തിന് കൂട്ടുനിൽക്കുക. രണ്ട്, ജന്മനാടും സ്വന്തം രക്തവും സമ്പത്തും അധികാരവും ഉപേക്ഷിച്ച് ധർമ്മത്തിന്റെ പക്ഷത്തേക്ക്, ശ്രീരാമന്റെ അടുത്തേക്ക് പോവുക.

വിഭീഷണൻ രണ്ടാമത്തെ വഴിയാണ് തിരഞ്ഞെടുത്തത്. നിലത്തുനിന്ന് എഴുന്നേറ്റ അദ്ദേഹം രാവണനെ നോക്കി കൈകൂപ്പി പറഞ്ഞു: “അങ്ങ് എന്റെ ജേഷ്ഠനാണ്, പിതാവിനെപ്പോലെ വന്ദ്യനാണ്. അങ്ങ് എന്നെ ചവിട്ടിയാലും എനിക്ക് പരാതിയില്ല. പക്ഷേ കാലൻ അങ്ങയുടെ പിന്നിൽ നിൽപ്പുണ്ട്. ഞാൻ പോകുന്നു.”

ആ യാത്ര വെറുമൊരു പലായനമായിരുന്നില്ല, അതൊരു തീർത്ഥയാത്രയായിരുന്നു. സ്വർണ്ണക്കൊട്ടാരത്തിന്റെ സുഖസൗകര്യങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ച്, രക്തബന്ധത്തേക്കാൾ വലുതാണ് സത്യവും ധർമ്മവുമെന്ന് ലോകത്തിന് തെളിയിച്ച യാത്ര. തന്റെ വിശ്വസ്തരായ നാല് അനുചരന്മാർക്കൊപ്പം വിഭീഷണൻ ലങ്കയിൽ നിന്ന് ആകാശമാർഗ്ഗം സമുദ്രം കടന്നു. തിരിഞ്ഞുനോക്കുമ്പോൾ ലങ്കയുടെ സ്വർണ്ണഗോപുരങ്ങൾ ദൂരേക്ക് മറയുന്നുണ്ടായിരുന്നു, കൂടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൂതകാലവും.

ശരണാഗതിയുടെ മഹാസാഗരം

മറുകരയിൽ മഹാസമുദ്രത്തിന്റെ തീരത്ത് അതിവിശാലമായ വാനരസേനയുമായി രാമൻ ലങ്കയെ ലക്ഷ്യമാക്കി ക്യാമ്പ് ചെയ്തിരിക്കുകയാണ്. തിരമാലകളുടെ ഇരമ്പലിനേക്കാൾ ഉച്ചത്തിലായിരുന്നു വാനരന്മാരുടെ യുദ്ധകാഹളങ്ങൾ. പെട്ടെന്നാണ് ആകാശത്ത് അഞ്ച് രാക്ഷസന്മാർ പറന്നുവരുന്നത് അവരുടെ ശ്രദ്ധയിൽ പെട്ടത്. വാനരന്മാർ ഉടൻ തന്നെ മരങ്ങളും പാറക്കല്ലുകളുമെടുത്ത് യുദ്ധസജ്ജരായി. വാനരരാജാവായ സുഗ്രീവനും ഭല്ലൂകനായ ജാംബവാനും മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി.

“പ്രഭോ, വരുന്നത് ശത്രുപക്ഷത്തുനിന്നാണ്. ഇത് രാവണന്റെ ഇളയ സഹോദരനായ വിഭീഷണനാണ്. ഇവൻ ചാരനായി നമ്മുടെ രഹസ്യങ്ങൾ ചോർത്താൻ വന്നതാണ്. ശത്രുപക്ഷത്ത് നിന്നുള്ളവനെ, അതും മായാജാലങ്ങൾ അറിയാവുന്ന ഒരു രാക്ഷസനെ ഒരിക്കലും വിശ്വസിക്കരുത്. ഇവനെ നമുക്ക് ഇപ്പോൾ തന്നെ വധിക്കാം. അതല്ലെങ്കിൽ അവനെ ബന്ധനസ്ഥനാക്കാം,” സുഗ്രീവൻ സംശയത്തോടെ പറഞ്ഞു. മറ്റ് സേനാപതിമാരും സുഗ്രീവനെ പിന്താങ്ങി.

എന്നാൽ ശാന്തമായി പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ശ്രീരാമചന്ദ്രൻ പറഞ്ഞ മറുപടി മനുഷ്യരാശിക്കുള്ള എക്കാലത്തെയും വലിയ സന്ദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്. രാമന്റെ മുഖത്ത് കാരുണ്യത്തിന്റെ നിലാവുദിച്ചിരുന്നു. “സുഗ്രീവാ, നിങ്ങളുടെ ഉത്കണ്ഠ എനിക്ക് മനസ്സിലാകുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ അഭയം തേടി വരുന്നവൻ ആരായാലും, അവനെ സംരക്ഷിക്കുകയും സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് എന്റെ ധർമ്മം. അവൻ എന്നെ കൊല്ലാൻ വന്നവനാണെങ്കിൽ പോലും, ശരണാഗതനാണെങ്കിൽ ഞാൻ അവനെ സംരക്ഷിക്കും. വിഭീഷണനല്ല, സാക്ഷാൽ രാവണൻ തന്നെയാണ് ചെയ്ത തെറ്റുകൾ ഏറ്റുപറഞ്ഞ്, സീതയെ തിരികെ നൽകി അഭയം തേടി വരുന്നതെങ്കിലും ഞാൻ അവനെ ഇരുകൈയ്യും നീട്ടി സ്വീകരിക്കും. ഭയമില്ലാതെ അവനെ എന്റെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരിക.”

ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട് വിഭീഷണന്റെ കണ്ണുകൾ നിറഞ്ഞു. അദ്ദേഹം ഓടിച്ചെന്ന് രാമന്റെ പാദങ്ങളിൽ വീണു. തന്റെ സകല ഭാരങ്ങളും ആ പാദങ്ങളിൽ സമർപ്പിച്ചു. അന്ന്, യുദ്ധം തുടങ്ങുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ, ലങ്കയെ എങ്ങനെ കീഴടക്കും എന്ന് പോലുമറിയാത്ത ആ സമയത്ത്, സമുദ്രത്തിലെ ജലമെടുത്ത് ശ്രീരാമൻ വിഭീഷണനെ ലങ്കയുടെ ഭാവി രാജാവായി കിരീടമണിയിച്ചു. സത്യത്തിന്റെ പക്ഷത്ത് നിൽക്കാൻ കാണിച്ച ധൈര്യത്തിനുള്ള, സകലതും ത്യജിച്ചുള്ള ആ വരവിനുള്ള ഏറ്റവും വലിയ അംഗീകാരമായിരുന്നു അത്.

ഒറ്റുകാരനോ അതോ ധർമ്മചാരിയോ?

കാലങ്ങളായി നമ്മുടെ സമൂഹം വിഭീഷണനെ ഒരു വലിയ പ്രഹേളികയായിട്ടാണ് കാണുന്നത്. ഉത്തരേന്ത്യൻ നാടുകളിൽ “ഘർ കാ ഭേദി ലങ്കാ ധായേ” (വീട്ടിലെ ഒറ്റുകാരൻ ലങ്ക നശിപ്പിച്ചു) എന്നൊരു ചൊല്ലുതന്നെയുണ്ട്. സ്വന്തം സഹോദരനെ ഒറ്റിക്കൊടുത്തവൻ, രാജ്യദ്രോഹി, കുടുംബത്തെ വഞ്ചിച്ചവൻ എന്നൊക്കെ പലരും വിഭീഷണനെ വിമർശിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ അതൊരു തികച്ചും ഉപരിപ്ലവമായ വായന മാത്രമാണ്. വാസ്തവത്തിൽ വിഭീഷണൻ ഒരു ഒറ്റുകാരനായിരുന്നോ?

ഒരിക്കലുമല്ല. വിഭീഷണൻ ഒളിഞ്ഞിരുന്ന് രാവണനെതിരെ ഗൂഢാലോചന നടത്തിയിട്ടില്ല. ശത്രുക്കളുമായി രഹസ്യബന്ധം സ്ഥാപിച്ചിട്ടില്ല. തന്റെ വിയോജിപ്പ് രാജസദസ്സിൽ എല്ലാവരുടെയും മുന്നിൽ വെച്ച് അങ്ങേയറ്റം ധൈര്യത്തോടെ തുറന്നുപറയുകയാണ് ചെയ്തത്. പലവട്ടം രാവണനെ തിരുത്താൻ അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചു. ഒരു നല്ല സുഹൃത്തോ സഹോദരനോ ചെയ്യേണ്ടത്, സ്വന്തം ആൾ തെറ്റ് ചെയ്യുമ്പോൾ അതിന് കൂട്ടുനിൽക്കുക എന്നതല്ല, മറിച്ച് അത് തെറ്റാണെന്ന് മുഖത്തുനോക്കി പറയുക എന്നതാണ്. അത് കേൾക്കാൻ തയ്യാറാകാതെ, തന്നെ അപമാനിച്ച് നാടുകടത്തിയപ്പോഴാണ് വിഭീഷണൻ രാമപക്ഷത്ത് ചേർന്നത്. അന്ധമായ വിധേയത്വം (Blind loyalty) ഒരിക്കലും ധർമ്മമല്ല എന്ന് രാമായണം നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നത് വിഭീഷണനിലൂടെയാണ്.

മഹാഭാരതത്തിൽ ഭീഷ്മരും ദ്രോണരും കൃപരുമൊക്കെ ചെയ്ത തെറ്റ് എന്താണ്? അവർ കൗരവ സദസ്സിൽ നടന്ന അധർമ്മം നിസ്സഹായരായി കണ്ടുനിന്നു. അവർക്ക് വ്യക്തിപരമായി ധർമ്മബോധം ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും, രാജാവിനോടുള്ള അന്ധമായ വിധേയത്വം കൊണ്ട് പാഞ്ചാലിയുടെ വസ്ത്രാക്ഷേപ സമയത്ത് പോലും അവർ മൗനം പാലിച്ചു. ആ മൗനമാണ് കുരുക്ഷേത്ര യുദ്ധത്തിൽ അവർക്ക് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെടാൻ കാരണമായത്. അവർ അധർമ്മത്തിന്റെ പക്ഷത്ത് നിലകൊള്ളാൻ നിർബന്ധിതരായി. എന്നാൽ വിഭീഷണൻ ആ വലിയ തെറ്റ് ചെയ്തില്ല. ധർമ്മത്തിനും രക്തബന്ധത്തിനും ഇടയിൽ ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വന്നപ്പോൾ, അദ്ദേഹം ധർമ്മത്തെ മുറുകെപ്പിടിച്ചു. അദ്ദേഹം തിരഞ്ഞെടുത്തത് ശാശ്വതമായ സത്യത്തിന്റെ പാതയായിരുന്നു.

അന്ധമായ വിധേയത്വവും ആധുനിക കാലവും

ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് നടന്ന ഈ കഥ ഇന്നത്തെ കാലത്ത് എങ്ങനെയാണ് പ്രസക്തമാകുന്നത്? നമ്മുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിൽ, തൊഴിലിടങ്ങളിൽ, രാഷ്ട്രീയത്തിൽ, കുടുംബത്തിൽ ഒക്കെ നാം പലപ്പോഴും ഈ വിഭീഷണൻ നേരിട്ടതിന് സമാനമായ ധർമ്മസങ്കടങ്ങളെ അഭിമുഖീകരിക്കാറുണ്ട്.

• തൊഴിലിടങ്ങളിലെ ധർമ്മം: ഒരു കോർപ്പറേറ്റ് കമ്പനിയിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന ഒരാളെ സങ്കൽപ്പിക്കുക. തന്റെ ബോസ് അല്ലെങ്കിൽ കമ്പനിയുടെ മേധാവി വലിയൊരു സാമ്പത്തിക തട്ടിപ്പ് നടത്തുകയോ, ഉപഭോക്താക്കളെ വഞ്ചിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നത് അയാളുടെ ശ്രദ്ധയിൽ പെടുന്നു. അവിടെ അയാൾ എന്ത് ചെയ്യണം? “കമ്പനിയോട് കൂറ് കാണിക്കണം, ബോസ് എനിക്ക് ശമ്പളം തരുന്ന ആളാണ്, ഇതിനെതിരെ സംസാരിച്ചാൽ എന്റെ ജോലി പോകും” എന്ന് ചിന്തിച്ച് മിണ്ടാതിരിക്കുന്നത് രാവണന്റെ സദസ്സിലെ സ്തുതിപാഠകരായ മന്ത്രിമാരുടെ രീതിയാണ്. എന്നാൽ, സ്വന്തം കരിയർ പോലും അപകടത്തിലാകുമെന്ന് അറിഞ്ഞിട്ടും ആ തെറ്റ് തുറന്നുകാട്ടാൻ (Whistleblowing) തയ്യാറാകുന്നവനാണ് ഇന്നത്തെ കാലത്തെ വിഭീഷണൻ. അവരെ ചിലപ്പോൾ കമ്പനിയിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കിയേക്കാം, സഹപ്രവർത്തകർ അവരെ ഒറ്റപ്പെടുത്തിയേക്കാം. അവർ വലിയ മാനസിക സംഘർഷങ്ങൾ നേരിട്ടേക്കാം. പക്ഷേ ആത്യന്തികമായി സത്യത്തിന്റെ പക്ഷം അവരുടേതായിരിക്കും, സമൂഹത്തിന് ഗുണം ചെയ്യുന്നത് അവരായിരിക്കും.
• കുടുംബത്തിലെ ധർമ്മം: കുടുംബങ്ങളിലും ഇത് സർവ്വസാധാരണമായി സംഭവിക്കാറുണ്ട്. സ്വന്തം മകനോ സഹോദരനോ ഒരു സ്ത്രീയെ അപമാനിക്കുകയോ, ഒരു കുറ്റകൃത്യം ചെയ്യുകയോ ചെയ്താൽ, “അത് നമ്മുടെ ചോരയല്ലേ, അവനെ എങ്ങനെയായാലും നിയമത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കണം” എന്ന് ചിന്തിക്കുന്ന മാതാപിതാക്കളും ബന്ധുക്കളും ഇന്നും നമ്മുടെ സമൂഹത്തിലുണ്ട്. തങ്ങളുടെ കുടുംബത്തിന്റെ മാനം കാക്കാൻ വേണ്ടി അവർ ഇരകളെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തുകയും സത്യം മൂടിവെക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. തെറ്റ് ചെയ്തത് സ്വന്തം രക്തമാണെങ്കിലും അത് തെറ്റാണെന്ന് പറയാനും, ഇരയ്ക്കൊപ്പം നിൽക്കാനുമുള്ള ധൈര്യം നമ്മിൽ എത്ര പേർക്കുണ്ട്? അതാണ് വിഭീഷണൻ കാണിച്ചുതന്ന പാത.

നിങ്ങളുടെ കൂറ് ഒരു വ്യക്തിയോടോ, ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയോടോ, ഒരു മതത്തിനോടോ, ഒരു സ്ഥാപനത്തിനോടോ ആകരുത്; അത് ശരിയായ മൂല്യങ്ങളോടും സാർവ്വലൗകികമായ ധർമ്മത്തിനോടും മാത്രമായിരിക്കണം. തെറ്റ് ചെയ്യുന്ന ഒരാളെ ന്യായീകരിക്കുന്നത് യഥാർത്ഥ സ്നേഹമല്ല, മറിച്ച് അയാളെ കൂടുതൽ വലിയ നാശത്തിലേക്ക് തള്ളിയിടലാണ്. രാവണന്റെ എല്ലാ തെറ്റുകൾക്കും കൂട്ടുനിന്ന, ജേഷ്ഠനോടുള്ള സ്നേഹം കാരണം അധർമ്മത്തിന് കൂട്ടുനിന്ന കുംഭകർണ്ണൻ അവസാനം യുദ്ധത്തിൽ ദാരുണമായി മരിച്ചുവീണു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്നേഹം രാവണനെ രക്ഷിച്ചില്ല. എന്നാൽ സത്യത്തിന്റെ പക്ഷത്ത് നിന്ന വിഭീഷണൻ ലങ്കയുടെ നാഥനായി, രാമഭക്തനായി ചരിത്രത്തിൽ ചിരഞ്ജീവിയായി നിലകൊണ്ടു.

ജീവിതത്തിൽ ചിലപ്പോഴെങ്കിലും സത്യത്തിന് വേണ്ടി നിങ്ങൾക്ക് ഒറ്റയ്ക്ക് നിൽക്കേണ്ടി വരും. നിങ്ങളുടെ സ്വന്തം ആളുകൾ നിങ്ങളെ തള്ളിപ്പറഞ്ഞേക്കാം, ഒറ്റുകാരനെന്ന് വിളിച്ചേക്കാം. നിങ്ങൾ വിശ്വസിച്ച സ്ഥാപനങ്ങൾ നിങ്ങളെ പുറത്താക്കിയേക്കാം. നിങ്ങൾ അന്ന് തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത് ശരിയായ പാതയാണെങ്കിൽ, ധർമ്മത്തിന്റെ പക്ഷത്താണെങ്കിൽ, അവിടെ നിങ്ങൾ ഒരിക്കലും ഒറ്റയ്ക്കായിരിക്കില്ല. പ്രപഞ്ചത്തിലെ മുഴുവൻ നന്മകളും ഒരു ശ്രീരാമനായി നിങ്ങൾക്ക് അഭയം നൽകാൻ മറുകരയിൽ കാത്തുനിൽപ്പുണ്ടാകും. വിഭീഷണന്റെ കഥ നമ്മോട് മന്ത്രിക്കുന്നത് അതാണ്—ചിലപ്പോൾ സത്യം പറയാൻ, നിങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരോട് തന്നെ നിങ്ങൾക്ക് കലഹിക്കേണ്ടി വരും. കാരണം, അന്ധമായ സ്നേഹത്തേക്കാളും വിധേയത്വത്തേക്കാളും എത്രയോ മുകളിലാണ് നിഷ്പക്ഷമായ ധർമ്മം.