നാസയുടെ ഡാറ്റ; കൊതുകിനെ പിടിക്കാൻ ഹാക്കത്തോൺ!

നിങ്ങളുടെ കയ്യിലൊരു സ്മാർട്ട്ഫോൺ. ബഹിരാകാശ ഏജൻസിയായ നാസ നൽകുന്ന കൃത്യമായ ഡാറ്റ. ഇവ രണ്ടും ഉപയോഗിച്ച് നിങ്ങളുടെ നാട്ടിലെ കൊതുകുശല്യം കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കാനാകുമെന്ന് പറഞ്ഞാൽ വിശ്വസിക്കുമോ? എന്നാൽ അങ്ങനെയൊരു ശാസ്ത്രീയ മുന്നേറ്റത്തിന് വഴിയൊരുക്കിയിരിക്കുകയാണ് അമേരിക്കയിലെ ഫ്ലോറിഡ സർവകലാശാലയിൽ നടന്ന ഒരു പരിപാടി. വിദ്യാർത്ഥികളും ഗവേഷകരും സാധാരണക്കാരും ഒരുമിച്ചിരുന്ന് സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ സഹായത്തോടെ നാടിന്റെ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പരിഹാരം തേടിയപ്പോൾ പിറന്നത് വിസ്മയകരമായ ആശയങ്ങളാണ്.

ഫ്ലോറിഡ സർവകലാശാലയിലെ മാർസ്റ്റൺ സയൻസ് ലൈബ്രറി അടുത്തിടെ ഒരു അപൂർവ സംഗമത്തിന് വേദിയായി. ‘എമർജ്’ (EMERGE – Environmental Monitoring through Education, Research, and Geospatial Engagement) എന്ന് പേരിട്ട ഈ ഡാറ്റാ ഹാക്കത്തോൺ, ശാസ്ത്രത്തെ ലബോറട്ടറികളിൽ നിന്ന് ജനങ്ങളിലേക്ക് എത്തിക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് സംഘടിപ്പിച്ചത്. പൊതുജനാരോഗ്യം, പരിസ്ഥിതി ശാസ്ത്രം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ നാസയുടെ ഡാറ്റയും ആപ്പുകളും എങ്ങനെ ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കാം എന്നതായിരുന്നു പ്രധാന ചർച്ചാവിഷയം.

എന്താണ് ഈ ‘എമർജ്’ ഹാക്കത്തോൺ?

ഒരു ദിവസം മുഴുവൻ നീണ്ടുനിന്ന തീവ്രമായ ഒരു വിജ്ഞാന കൈമാറ്റമായിരുന്നു ഇത്. രാവിലെ നടന്ന വർക്ക്ഷോപ്പുകളിൽ തുടങ്ങി, വൈകുന്നേരം അവസാനിച്ച പ്രോജക്ട് അവതരണങ്ങൾ വരെ ഓരോ നിമിഷവും ആവേശഭരിതമായിരുന്നു. നാസയുടെ ‘ഗ്ലോബ് ഒബ്സർവർ’ (GLOBE Observer) എന്ന മൊബൈൽ ആപ്ലിക്കേഷനായിരുന്നു ഈ സംഗമത്തിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദു. ഒരു സ്മാർട്ട്ഫോൺ ഉള്ള ആർക്കും ഈ ആപ്പ് ഉപയോഗിച്ച് കൊതുകുകളുടെ ആവാസ വ്യവസ്ഥ, മേഘങ്ങളുടെ ഘടന, ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലത്തിലെ മാറ്റങ്ങൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കാനും ശാസ്ത്രലോകത്തിന് കൈമാറാനും സാധിക്കും. ഇതിനെയാണ് ‘സിറ്റിസൺ സയൻസ്’ അഥവാ പൗരശാസ്ത്രം എന്ന് പറയുന്നത്.

ഫ്ലോറിഡ സർവകലാശാലയിലെ ജിയോസ്പേഷ്യൽ ഡിജിറ്റൽ ഇൻഫോർമാറ്റിക്സ് ലാബ്, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ സിറ്റിസൺ സയൻസ് ഡാറ്റാബേസായ ‘സൈസ്റ്റാർട്ടർ’ (SciStarter), ഫ്ലോറിഡ കമ്മ്യൂണിറ്റി ഇന്നൊവേഷൻ എന്ന സന്നദ്ധ സംഘടന എന്നിവർ നാസയുടെ പിന്തുണയോടെയാണ് ഈ ഡാറ്റാ ഹാക്കത്തോൺ സംഘടിപ്പിച്ചത്.

ഡാറ്റയിൽ നിന്ന് ആശയങ്ങളിലേക്ക്

ഹാക്കത്തോണിൽ പങ്കെടുത്തവർക്ക് സാധാരണക്കാർ ശേഖരിച്ച ആയിരക്കണക്കിന് ഡാറ്റാ പോയിന്റുകളാണ് വിശകലനം ചെയ്യാൻ ലഭിച്ചത്. തങ്ങളുടെ ചുറ്റുവട്ടത്ത് നിന്ന് ഒരാൾ നൽകുന്ന ചെറിയ വിവരം പോലും ആഗോളതലത്തിലുള്ള ഒരു വലിയ ഗവേഷണത്തിന്റെ ഭാഗമാകുന്നതെങ്ങനെയെന്ന് അവർ നേരിട്ട് കണ്ടറിഞ്ഞു. ഗ്ലോബ് ഒബ്സർവർ ഡാറ്റ എങ്ങനെ ഡൗൺലോഡ് ചെയ്യാം, സംസ്കരിക്കാം, ഭൂപടങ്ങളും ഇൻഫോഗ്രാഫിക്സുകളും ആക്കി മാറ്റാം എന്ന് വിശദീകരിക്കുന്ന ഒരു ഡിജിറ്റൽ പാഠപുസ്തകവും സംഘാടകർ നൽകിയിരുന്നു.

ദിവസാവസാനം, 13 ടീമുകൾ തങ്ങളുടെ പ്രോജക്ടുകൾ അവതരിപ്പിച്ചു. ചിലർ നിലവിലുള്ള ഡാറ്റ ഉപയോഗിച്ച് പുതിയ കണ്ടെത്തലുകൾ നടത്തിയപ്പോൾ, മറ്റുചിലർ ഗ്ലോബ് ഒബ്സർവർ ആപ്പ് എങ്ങനെ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെടുത്താം എന്നതിലാണ് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചത്. വെറും അസംസ്കൃത വിവരങ്ങളെ (Raw Data) പൊതുജനങ്ങൾക്ക് ഉപകാരപ്പെടുന്ന രൂപത്തിലേക്ക് മാറ്റുന്ന മാന്ത്രികവിദ്യയാണ് അവിടെ കണ്ടത്.

മത്സരത്തിൽ തിളങ്ങിയ ആശയങ്ങൾ

വിവിധ വിഭാഗങ്ങളിലായി നടന്ന മത്സരത്തിൽ നിരവധി മികച്ച പ്രോജക്ടുകൾ അംഗീകാരം നേടി. പേരുകൾക്ക് അപ്പുറം ആ ആശയങ്ങളുടെ പ്രസക്തിയാണ് ഇവിടെ ശ്രദ്ധേയം.

• കൊതുക് നിരീക്ഷണത്തിന് പുതിയ മുഖം: ‘മോസ്കിറ്റോ ട്രാക്കർ’, ‘സ്വാം സെൻസ്’ തുടങ്ങിയ പ്രോജക്ടുകൾ കൊതുകുകളെ നിരീക്ഷിക്കാനും അവയുടെ വ്യാപനം തടയാനും ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ളവയായിരുന്നു. കേരളം പോലുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങൾ എല്ലാ വർഷവും ഡെങ്കിപ്പനി പോലുള്ള കൊതുകുജന്യ രോഗങ്ങളെ നേരിടുമ്പോൾ ഇത്തരം ആശയങ്ങൾക്ക് വലിയ പ്രസക്തിയുണ്ട്.
• ഡാറ്റയെ ഭൂപടങ്ങളാക്കുമ്പോൾ: ‘എപ്പിഡെമിയോളജിക്കൽ വെക്റ്റർ മാപ്പിംഗ് സിസ്റ്റം’, ‘മോസ്കിറ്റോസ് വേൾഡ് വൈഡ് പ്രോജക്ട്’ എന്നിവ ഡാറ്റയെ ഭൂപടങ്ങളാക്കി മാറ്റി. ഒരു പ്രത്യേക പ്രദേശത്ത് രോഗങ്ങൾ പടരാനുള്ള സാധ്യത എവിടെയാണ് കൂടുതൽ എന്ന് ഇത്തരം മാപ്പുകളിലൂടെ എളുപ്പത്തിൽ കണ്ടെത്താനാകും.
• സാങ്കേതികവിദ്യ ലളിതമാകുമ്പോൾ: ‘ഗ്ലോബ് ഒബ്സർവർ, സിംപ്ലിഫൈഡ്’ എന്ന പ്രോജക്ട് ആപ്പിന്റെ ഉപയോഗം എങ്ങനെ കൂടുതൽ ലളിതമാക്കാം എന്നതിലാണ് ശ്രദ്ധിച്ചത്. സാങ്കേതിക പരിജ്ഞാനം കുറഞ്ഞ സാധാരണക്കാർക്കും ആപ്പ് എളുപ്പത്തിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ സാധിച്ചാൽ മാത്രമേ സിറ്റിസൺ സയൻസ് പൂർണമായി വിജയിക്കുകയുള്ളൂ.

ഇവ കൂടാതെ, ഡാറ്റയിലെ പിഴവുകളും പക്ഷപാതങ്ങളും കണ്ടെത്താനുള്ള പ്രോജക്ടുകളും, കാട്ടുതീ സാധ്യതയും കൊതുകുകളുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പഠിക്കുന്ന പ്രോജക്ടുകളും жуണ്ടായിരുന്നു. തുടക്കക്കാർ മുതൽ ഈ രംഗത്ത് വൈദഗ്ധ്യമുള്ളവർക്ക് വരെ പ്രത്യേക മത്സര വിഭാഗങ്ങൾ ഒരുക്കിയിരുന്നു എന്നത് ഈ പരിപാടിയുടെ വിജയത്തിന് മാറ്റുകൂട്ടി.

ഇന്ത്യൻ സാഹചര്യത്തിൽ ഇതിന്റെ പ്രസക്തി

ഫ്ലോറിഡയിൽ നടന്ന ഒരു പരിപാടിക്ക് കേരളത്തിൽ എന്ത് പ്രസക്തി എന്ന് ചിന്തിച്ചേക്കാം. എന്നാൽ കാര്യങ്ങൾ അങ്ങനെയല്ല. ശാസ്ത്രവും സാങ്കേതികവിദ്യയും അതിരുകൾ ഭേദിച്ച് മുന്നേറുന്ന ഒരു കാലഘട്ടമാണിത്. നാസയുടെ ഗ്ലോബ് ഒബ്സർവർ ആപ്പ് ലോകത്ത് എവിടെയുള്ളവർക്കും ഡൗൺലോഡ് ചെയ്ത് ഉപയോഗിക്കാം. നമ്മുടെ നാട്ടിലെ പരിസ്ഥിതി പ്രശ്നങ്ങൾ, പ്രത്യേകിച്ച് കൊതുകുജന്യ രോഗങ്ങൾ പോലുള്ളവയെക്കുറിച്ച് പഠിക്കാൻ ഈ ആഗോള പ്ലാറ്റ്ഫോം ഉപയോഗപ്പെടുത്താവുന്നതാണ്.

ഇത്തരം ഒരു ഡാറ്റാ ഹാക്കത്തോൺ നമ്മുടെ കോളേജുകളിലും സാങ്കേതിക സ്ഥാപനങ്ങളിലും സംഘടിപ്പിച്ചാൽ ഉണ്ടാകുന്ന മാറ്റം ചെറുതായിരിക്കില്ല. പൊതുജനങ്ങളിൽ നിന്ന് ഡാറ്റ ശേഖരിക്കാനും അത് നാടിന്റെ നന്മയ്ക്കായി ഉപയോഗിക്കാനും നമ്മുടെ യുവതലമുറയ്ക്ക് സാധിക്കും. സർക്കാരുകൾക്കും തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും രോഗപ്രതിരോധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ ശാസ്ത്രീയമായി ആസൂത്രണം ചെയ്യാൻ ഇത്തരം ഡാറ്റാധിഷ്ഠിത പ്രോജക്ടുകൾ സഹായകമാകും.

വരും കാലത്തിന്റെ സാധ്യതകൾ

‘എമർജ്’ പോലുള്ള സംരംഭങ്ങൾ നൽകുന്നത് ഒരു വലിയ സന്ദേശമാണ്. വലിയ ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങളും സാധാരണക്കാരും കൈകോർക്കുമ്പോൾ പരിഹരിക്കാനാവാത്ത പ്രശ്നങ്ങൾ കുറവാണ്. സങ്കീർണ്ണമായ ശാസ്ത്രീയ വിവരങ്ങളെ എല്ലാവർക്കും മനസ്സിലാകുന്നതും ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയുന്നതുമായ ഉപകരണങ്ങളാക്കി മാറ്റുക എന്നതാണ് വരും കാലത്തെ ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളി. ഈ ഹാക്കത്തോണിൽ പിറന്ന ആശയങ്ങൾ ആ ദിശയിലേക്കുള്ള ശരിയായ ചുവടുവെപ്പുകളാണ്. സാങ്കേതികവിദ്യ കേവലം വിനോദത്തിനോ ആശയവിനിമയത്തിനോ മാത്രമുള്ളതല്ല, മറിച്ച് സമൂഹത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനപരമായ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പരിഹാരം കാണാനുള്ള ശക്തമായ ഒരു ആയുധം കൂടിയാണെന്ന് ഇത് നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.