ബീബറിന് സ്വന്തം പാട്ട് പാടാൻ വിലക്കോ? കോച്ചെല്ലയിലെ സത്യം

ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ സംഗീത വേദികളിലൊന്നായ കോച്ചെല്ലയിൽ (Coachella) ജസ്റ്റിൻ ബീബർ വേദിയിലെത്തുന്നു. വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷമുള്ള ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട സോളോ പ്രകടനം. ആരാധകർ ആവേശത്തോടെ കാത്തിരിക്കുകയാണ്. എന്നാൽ വേദിയിൽ ബീബർ ചെയ്ത ഒരു കാര്യം എല്ലാവരെയും ഞെട്ടിച്ചു. തന്റെ പഴയ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ഒന്നിനുപുറകെ ഒന്നായി പാടുന്നതിന് പകരം, വേദിയിലെ വലിയ സ്ക്രീനിൽ ഒരു ലാപ്ടോപ്പിൽ നിന്ന് യൂട്യൂബ് തുറന്ന് പഴയ വീഡിയോകൾ പ്ലേ ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി!

ബീബർ തന്നെ യൂട്യൂബിൽ പാട്ടുകൾ തിരയുന്നതും, വീഡിയോകൾ ഫുൾ സ്ക്രീൻ ആക്കുന്നതും സദസ്സ് അമ്പരപ്പോടെ കണ്ടു. അതിനൊപ്പം അദ്ദേഹം ചുണ്ടനക്കി. “ക്ഷമിക്കണം, ഇതൊക്കെ ചെറിയ ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമാണ്. നിങ്ങൾ എത്രത്തോളം പിന്നോട്ട് പോകുമെന്ന് എനിക്കറിയണം,” ബീബർ കാണികളോട് പറഞ്ഞു. ‘ബേബി’, ‘ഫേവറിറ്റ് ഗേൾ’, ‘ബ്യൂട്ടി ആൻഡ് എ ബീറ്റ്’ തുടങ്ങിയ കരിയറിന്റെ തുടക്കത്തിലെ ഗാനങ്ങളെല്ലാം ഇങ്ങനെയാണ് വേദിയിൽ അവതരിപ്പിച്ചത്. യൂട്യൂബിലൂടെ കരിയർ തുടങ്ങിയ ബീബറിന്റെ ഈ പ്രകടനം ചിലർക്ക് ഗൃഹാതുരമായ ഓർമ്മപ്പെടുത്തലായി.

എന്നാൽ സംഗതി സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിവെച്ചു. പിന്നാലെ ‘ഡെയ്‌ലി മെയിൽ’ പത്രം ഒരു ‘എക്സ്ക്ലൂസീവ്’ വാർത്തയുമായി രംഗത്തെത്തി. ബീബറിന് തന്റെ പഴയ പാട്ടുകൾ മുഴുവനായി പാടാൻ നിയമപരമായി കഴിയില്ലെന്നും, അതിനാലാണ് യൂട്യൂബിനെ ആശ്രയിച്ചതെന്നുമായിരുന്നു ആ റിപ്പോർട്ട്. ഇതിന് കാരണമായി അവർ ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചത് ബീബറിന്റെ സമീപകാലത്തെ സംഗീത കാറ്റലോഗ് വിൽപ്പന ആയിരുന്നു.

വിവാദങ്ങൾക്ക് തിരികൊളുത്തിയ ആ വാർത്ത

2023 ജനുവരിയിൽ ജസ്റ്റിൻ ബീബർ തന്റെ 290 പാട്ടുകളുടെ പകർപ്പവകാശം ‘ഹിപ്നോസിസ് സോങ്സ് മാനേജ്മെന്റ്’ (Hipgnosis Songs Management) എന്ന കമ്പനിക്ക് 200 മില്യൺ ഡോളറിന് വിറ്റിരുന്നു. ബീബറിന്റെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും വലിയ സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകളിൽ ഒന്നായിരുന്നു ഇത്. ഈ വിൽപ്പനയോടെ, ബീബറിന്റെ പാട്ടുകളുടെ അവകാശം പുതിയ കമ്പനിക്കായി. അതിനാൽ, പൊതുവേദിയിൽ സ്വന്തം പാട്ടുകൾ അവതരിപ്പിക്കാനുള്ള അവകാശം ബീബറിന് നഷ്ടപ്പെട്ടുവെന്നായിരുന്നു ‘ഡെയ്‌ലി മെയിലി’ന്റെ കണ്ടെത്തൽ.

ഈ വാർത്ത കാട്ടുതീ പോലെയാണ് പടർന്നത്. ഒരു കലാകാരന് സ്വന്തം സൃഷ്ടികൾ അവതരിപ്പിക്കാൻ കഴിയാത്ത അവസ്ഥ എത്ര ഭീകരമാണെന്ന് പലരും ആശങ്കപ്പെട്ടു. ബീബറിന്റെ പുതിയ പാട്ടുകൾക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകിയത് പോലും ഈ നിയമപരമായ കുരുക്ക് കൊണ്ടാണെന്നും വ്യാഖ്യാനങ്ങളുണ്ടായി.

പക്ഷേ, സംഗീതലോകത്തെ നിയമങ്ങളെക്കുറിച്ച് അറിയാവുന്നവർക്ക് ഈ വാദത്തിൽ എന്തോ പന്തികേടുണ്ടെന്ന് തുടക്കത്തിലേ തോന്നിയിരുന്നു. കാര്യങ്ങൾ അത്ര ലളിതമല്ലായിരുന്നു.

സത്യം അതല്ല! വിദഗ്ദ്ധർ പറയുന്നത് കേൾക്കൂ

‘ഡെയ്‌ലി മെയിലി’ന്റെ വാദം പൂർണ്ണമായും തെറ്റാണെന്ന് സംഗീത, ബൗദ്ധിക സ്വത്തവകാശ നിയമങ്ങളിലെ വിദഗ്ദ്ധർ ഒരേ സ്വരത്തിൽ പറയുന്നു. “ആ റിപ്പോർട്ട് തെറ്റാണ്. ബീബറിന്റെ സംഗീത കാറ്റലോഗ് വിൽപ്പന അദ്ദേഹത്തിന് ആ ഗാനങ്ങൾ വേദിയിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിന് ഒരു തടസ്സവുമല്ല,” പ്രമുഖ അഭിഭാഷകനായ ഡാനിയൽ ജെ. ഷാക്റ്റ് ഒരു അഭിമുഖത്തിൽ വ്യക്തമാക്കി.

“സംഗീത പകർപ്പവകാശ നിയമങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നത് അങ്ങനെയല്ല,” കോർണൽ ലോ സ്കൂളിലെ പ്രൊഫസറായ ജെയിംസ് ഗ്രിമ്മൽമാൻ പറയുന്നു. “ഇതൊരു അടിസ്ഥാനരഹിതമായ വാദമാണ്.”

എന്താണ് യഥാർത്ഥത്തിൽ സംഭവിക്കുന്നത്?

ഒരു കലാകാരൻ തന്റെ പാട്ടുകളുടെ കാറ്റലോഗ് വിൽക്കുമ്പോൾ, പ്രധാനമായും രണ്ട് തരം അവകാശങ്ങളാണ് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നത്:

• പബ്ലിഷിംഗ് റൈറ്റ്സ് (Publishing Rights): ഗാനത്തിന്റെ രചന, സംഗീതം എന്നിവയുടെ അവകാശം.
• മാസ്റ്റർ റെക്കോർഡിംഗ്സ് (Master Recordings): ആ ഗാനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്റ്റുഡിയോ റെക്കോർഡിംഗിന്റെ അവകാശം.

ബീബറിന്റെ കാര്യത്തിൽ ഈ രണ്ട് അവകാശങ്ങളും ‘ഹിപ്നോസിസ്’ വാങ്ങി. എന്നാൽ ഒരു ഗാനം പൊതുവേദിയിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള അവകാശം (Public Performance Rights) തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒന്നാണ്. ഈ അവകാശങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത് ASCAP, BMI പോലുള്ള പെർഫോമൻസ് റൈറ്റ്സ് ഓർഗനൈസേഷനുകൾ (PRO) ആണ്.

കോച്ചെല്ല പോലുള്ള വലിയ സംഗീത പരിപാടികൾ സംഘടിപ്പിക്കുമ്പോൾ, അവർ ഈ PRO-കൾക്ക് ഒരു ഭീമമായ ലൈസൻസ് ഫീസ് നൽകും. ഈ ഫീസ് നൽകുന്നതോടെ, ആ PRO-കളുടെ കീഴിലുള്ള ദശലക്ഷക്കണക്കിന് പാട്ടുകൾ ആ വേദിയിൽ ആർക്കും നിയമപരമായി അവതരിപ്പിക്കാം. ബീബറിന്റെ പാട്ടുകളും ഈ കാറ്റലോഗിന്റെ ഭാഗമാണ്. അതിനാൽ, കോച്ചെല്ലയ്ക്ക് ആ വേദിയിൽ ബീബറിന്റെ പാട്ടുകൾ അവതരിപ്പിക്കാൻ എല്ലാ അവകാശവുമുണ്ട്.

കാറ്റലോഗ് വിൽപ്പനയ്ക്ക് ശേഷം സംഭവിക്കുന്ന ഒരേയൊരു മാറ്റം, ഈ പ്രകടനത്തിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന റോയൽറ്റിയുടെ ഒരു പങ്ക് ബീബറിന് പകരം പുതിയ ഉടമയായ ‘ഹിപ്നോസിസ്’ കമ്പനിക്ക് ലഭിക്കുമെന്നത് മാത്രമാണ്. അല്ലാതെ, പാട്ട് പാടാനുള്ള ബീബറിന്റെ അവകാശത്തെ ഇത് ഒരു തരത്തിലും ബാധിക്കുന്നില്ല.

എന്തുകൊണ്ട് ഈ വാദം അപ്രസക്തമാകുന്നു?

ഒരു കലാകാരന്റെ സംഗീത കാറ്റലോഗ് വിൽപ്പന കരാറിൽ, അദ്ദേഹത്തിന് ആ പാട്ടുകൾ വേദിയിൽ അവതരിപ്പിക്കാൻ പാടില്ല എന്ന് വ്യവസ്ഥ വെക്കുന്നത് കേട്ടുകേൾവിയില്ലാത്ത കാര്യമാണെന്ന് വിദഗ്ദ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. അങ്ങനെയൊരു വിചിത്രമായ വ്യവസ്ഥ ബീബറിന്റെ കരാറിലുമില്ലെന്ന് അദ്ദേഹവുമായി അടുത്ത വൃത്തങ്ങൾ ‘ബിൽബോർഡ്’ മാഗസിനോട് സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

മാത്രമല്ല, സാമാന്യയുക്തിക്ക് നിരക്കുന്നതല്ല ഈ വാദം. എന്തിനാണ് പുതിയ ഉടമകൾ ബീബറിനെ പാടുന്നതിൽ നിന്ന് വിലക്കുന്നത്? ബീബർ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള വേദികളിൽ ഈ പാട്ടുകൾ പാടുമ്പോൾ, അത് യഥാർത്ഥത്തിൽ ഗുണം ചെയ്യുന്നത് പുതിയ ഉടമകൾക്കാണ്. കാരണം, ഓരോ പ്രകടനവും ആളുകളെ വീണ്ടും ആ പഴയ പാട്ടുകൾ കേൾക്കാൻ പ്രേരിപ്പിക്കും. ഇത് സ്ട്രീമിംഗ് പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളിലെ വരുമാനം വർദ്ധിപ്പിക്കും. അത് നേരെ ചെല്ലുന്നത് പുതിയ ഉടമകളുടെ പോക്കറ്റിലേക്കാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, ബീബർ പാടുന്നത് അവർക്ക് ഒരു ‘നെറ്റ് പോസിറ്റീവ്’ ആണ്.

യൂട്യൂബിലേക്കൊരു മടക്കയാത്ര, അത്രമാത്രം

അപ്പോൾ പിന്നെ എന്തിനാണ് ബീബർ യൂട്യൂബ് പ്ലേ ചെയ്തത്? ഉത്തരം വളരെ ലളിതമാണ്. അത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം മാത്രമായിരുന്നു. ഒരു കലാപരമായ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്.

യൂട്യൂബിൽ കാനഡയിലെ തന്റെ ചെറിയ മുറിയിലിരുന്ന് പാട്ടുകൾ പാടി പോസ്റ്റ് ചെയ്താണ് ജസ്റ്റിൻ ബീബർ എന്ന കൗമാരക്കാരൻ ലോകത്തിന്റെ ശ്രദ്ധ നേടുന്നത്. യൂട്യൂബ് ഇല്ലായിരുന്നെങ്കിൽ ഒരുപക്ഷേ ഇന്ന് കാണുന്ന ജസ്റ്റിൻ ബീബർ ഉണ്ടാകുമായിരുന്നില്ല. കോച്ചെല്ലയിലെ ആ നിമിഷം, തന്റെ യാത്രയുടെ തുടക്കത്തിലേക്കുള്ള ഒരു തിരിഞ്ഞുനോട്ടമായിരുന്നു. ആരാധകർക്ക്, പ്രത്യേകിച്ച് തുടക്കം മുതൽ അദ്ദേഹത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നവർക്ക്, അതൊരു ഗൃഹാതുരമായ അനുഭവമായിരുന്നു.

താൻ പാടിയ പഴയ കവർ ഗാനങ്ങളുടെ വീഡിയോകൾ വരെ അദ്ദേഹം വേദിയിൽ കാണിച്ചു. അതൊരു നിയമപരമായ കെട്ടുപാടായിരുന്നില്ല, മറിച്ച് തന്റെ വേരുകളോടുള്ള ഒരു ബഹുമാനപ്രകടനം മാത്രമായിരുന്നു. സങ്കീർണ്ണമായ നിയമപ്രശ്നങ്ങളോ വിവാദങ്ങളോ അതിന് പിന്നിലുണ്ടായിരുന്നില്ല.

ഈ സംഭവം ഒന്നുകൂടി വ്യക്തമാക്കുന്നത്, ഡിജിറ്റൽ യുഗത്തിൽ തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ എത്ര വേഗത്തിൽ പ്രചരിക്കാമെന്നാണ്. ഒരു താരത്തിന്റെ സ്വാഭാവികമായ ഒരു പ്രകടനത്തെ, സങ്കീർണ്ണമായ സംഗീത കാറ്റലോഗ് വിൽപ്പന പോലുള്ള വിഷയങ്ങളുമായി കൂട്ടിക്കെട്ടി തെറ്റിദ്ധാരണ പരത്താൻ വളരെ എളുപ്പമാണ്. എന്നാൽ യാഥാർത്ഥ്യം പലപ്പോഴും വളരെ ലളിതമായിരിക്കും.