ലോകമെമ്പാടുമുള്ള സോഷ്യൽ മീഡിയ ഉപയോക്താക്കൾക്കിടയിൽ ഇപ്പോൾ പുതിയൊരു ചർച്ചാവിഷയമായി മാറിയിരിക്കുകയാണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് (UpScrolled App). അമേരിക്കയിൽ ടിക് ടോക്കിന്റെ ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിൽ വന്ന മാറ്റങ്ങളെത്തുടർന്ന്, ഒരു ബദൽ പ്ലാറ്റ്ഫോം തിരയുന്നവരുടെ എണ്ണത്തിൽ വൻ വർധനവാണ് ഉണ്ടായിരിക്കുന്നത്. ഈ അവസരം മുതലെടുത്ത് അതിവേഗം ജനപ്രീതി നേടുകയാണ് ഈ പുതിയ ആപ്ലിക്കേഷൻ.

രാഷ്ട്രീയപരമായ അജണ്ടകൾക്കോ മറ്റ് ബാഹ്യ സമ്മർദ്ദങ്ങൾക്കോ വഴങ്ങാത്ത, തികച്ചും നിഷ്പക്ഷമായ ഒരു ഇടം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നതാണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പിനെ മറ്റുള്ളവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത്. നിലവിൽ ആപ്പിൾ ആപ്പ് സ്റ്റോറിൽ ഓവറോൾ റാങ്കിംഗിൽ പന്ത്രണ്ടാം സ്ഥാനത്തും സോഷ്യൽ നെറ്റ്‌വർക്കിംഗ് വിഭാഗത്തിൽ രണ്ടാം സ്ഥാനത്തും എത്തിനിൽക്കുന്ന ഈ ആപ്പ്, ഒരു പുതിയ സോഷ്യൽ മീഡിയ വിപ്ലവത്തിന് തുടക്കം കുറിക്കുകയാണോ എന്ന് ഉറ്റുനോക്കുകയാണ് ടെക് ലോകം.

എന്താണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ്?

ലളിതമായി പറഞ്ഞാൽ, ഇൻസ്റ്റഗ്രാമിന്റെയും എക്സിന്റെയും (മുൻപ് ട്വിറ്റർ) സവിശേഷതകൾ സമന്വയിപ്പിച്ച ഒരു പുതിയ സോഷ്യൽ നെറ്റ്‌വർക്കിംഗ് സേവനമാണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ്. ഉപയോക്താക്കൾക്ക് ഫോട്ടോകൾ, വീഡിയോകൾ, ടെക്സ്റ്റ് പോസ്റ്റുകൾ എന്നിവ പങ്കുവെക്കാനും പുതിയ ഉള്ളടക്കങ്ങൾ കണ്ടെത്താനും സുഹൃത്തുക്കൾക്ക് നേരിട്ട് സന്ദേശങ്ങൾ അയക്കാനും ഇതിൽ സാധിക്കും. നിലവിലുള്ള പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ ഉപയോഗിച്ച് ശീലിച്ച ഒരാൾക്ക് വളരെപ്പെട്ടെന്ന് തന്നെ ഇതിന്റെ പ്രവർത്തനരീതി മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കും.

ഇൻസ്റ്റാഗ്രാമിലെ ഫോട്ടോ ഷെയറിംഗ് സംസ്കാരവും എക്സിലെ ടെക്സ്റ്റ് അധിഷ്ഠിത സംവാദങ്ങളും ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവർക്ക് ഒരുപോലെ ആകർഷകമാകുന്ന രീതിയിലാണ് ഇതിന്റെ രൂപകൽപ്പന. ഒരു പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് മാറുന്നതിന്റെ ബുദ്ധിമുട്ടില്ലാതെ, എല്ലാ ആശയവിനിമയങ്ങളും ഒരിടത്ത് സാധ്യമാക്കുക എന്നതാണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.

ടിക് ടോക്ക് വിവാദവും അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡിന്റെ വളർച്ചയും

അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് ഇത്രയധികം ശ്രദ്ധ നേടാൻ പ്രധാന കാരണം ടിക് ടോക്കിൽ സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന മാറ്റങ്ങളാണ്. ടിക് ടോക്കിന്റെ ചൈനീസ് മാതൃകമ്പനിയായ ബൈറ്റ്ഡാൻസ് (ByteDance), അമേരിക്കൻ നിക്ഷേപകരുമായി ചേർന്ന് പുതിയൊരു സംയുക്ത സംരംഭത്തിന് രൂപം നൽകിയിരുന്നു. ഇത് ടിക് ടോക്കിന്റെ അമേരിക്കൻ പ്രവർത്തനങ്ങൾ തുടരാൻ സഹായിച്ചെങ്കിലും, ഉപയോക്താക്കൾക്കിടയിൽ വലിയ ആശങ്കകൾക്ക് വഴിവെച്ചു.

പുതിയ അമേരിക്കൻ നിക്ഷേപകർക്ക് രാഷ്ട്രീയപരമായ ചായ്‌വുകൾ ഉണ്ടാകുമെന്നും, അത് പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിലെ ഉള്ളടക്കങ്ങളെ സ്വാധീനിക്കുമെന്നും പലരും ഭയപ്പെടുന്നു. പ്രത്യേകിച്ചും, ചില രാഷ്ട്രീയ വിഷയങ്ങളെ വിമർശിക്കുന്ന പോസ്റ്റുകൾക്ക് റീച്ച് കുറയ്ക്കുകയോ അവയെ അടിച്ചമർത്തുകയോ (Censorship) ചെയ്യുമെന്നായിരുന്നു പ്രധാന ആരോപണം. ഈ ആരോപണങ്ങൾ ശക്തമായതോടെ, അഭിപ്രായ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന് വിലകൽപ്പിക്കുന്ന ഒരു പുതിയ ഇടം തേടി ഉപയോക്താക്കൾ കൂട്ടത്തോടെ പലായനം തുടങ്ങി. ഈ അവസരത്തിലാണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് ഒരു മികച്ച ബദലായി ഉയർന്നുവന്നത്.

അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നത് എന്തെല്ലാം?

വെറുമൊരു സോഷ്യൽ മീഡിയ ആപ്പ് എന്നതിലുപരി, ഉപയോക്താക്കളുടെ അവകാശങ്ങൾക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ഒരു ഡിജിറ്റൽ ഇക്കോസിസ്റ്റം നിർമ്മിക്കുകയാണ് തങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യമെന്ന് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡിന്റെ പിന്നണി പ്രവർത്തകർ പറയുന്നു. അവരുടെ പ്രധാന വാഗ്ദാനങ്ങൾ ഇവയാണ്:

ഉപയോക്താക്കൾക്ക് പൂർണ്ണ നിയന്ത്രണം

“വലിയ കോർപ്പറേഷനുകൾക്ക് പകരം, അത് ഉപയോഗിക്കുന്ന ആളുകളുടെ കൈകളിലേക്ക് അധികാരം തിരികെ നൽകുക” എന്നതാണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡിന്റെ പ്രധാന മുദ്രാവാക്യം. നിങ്ങൾ കാണുന്ന ഉള്ളടക്കങ്ങളിലും നിങ്ങളുടെ ഡാറ്റയുടെ ഉപയോഗത്തിലും നിങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ നിയന്ത്രണം നൽകുമെന്ന് അവർ അവകാശപ്പെടുന്നു.

അൽഗോരിതങ്ങളുടെ കളിയില്ല

മിക്ക സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളിലും എന്തൊക്കെ കാണിക്കണം എന്ന് തീരുമാനിക്കുന്നത് സങ്കീർണ്ണമായ അൽഗോരിതങ്ങളാണ് (Algorithms). എന്നാൽ അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡിൽ ഇത്തരം ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്ന അജണ്ടകളോ അൽഗോരിതങ്ങളോ ഇല്ലെന്ന് സ്ഥാപകർ ഉറപ്പുനൽകുന്നു. സുതാര്യതയും ഉത്തരവാദിത്തവുമാണ് അവരുടെ പ്രവർത്തനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം.

കണക്കുകൾ സംസാരിക്കുമ്പോൾ: ഡൗൺലോഡുകളിലെ വൻ കുതിപ്പ്

ടിക് ടോക്ക് ഡീൽ നടന്നതിന് ശേഷമുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് ഡൗൺലോഡുകളിൽ അവിശ്വസനീയമായ കുതിപ്പാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയത്. ആപ്പ്ഫിഗേഴ്സ് (Appfigures) പോലുള്ള മാർക്കറ്റ് ഇന്റലിജൻസ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം:

• ടിക് ടോക്ക് കരാർ ഒപ്പിട്ട വ്യാഴാഴ്ചയ്ക്കും ശനിയാഴ്ചയ്ക്കും ഇടയിൽ ഏകദേശം 41,000 ഡൗൺലോഡുകൾ നടന്നു. ഇത് ആപ്പിന്റെ എക്കാലത്തെയും ഡൗൺലോഡുകളുടെ മൂന്നിലൊന്ന് വരും!
• ദിവസേനയുള്ള ശരാശരി ഡൗൺലോഡുകളിൽ 2,850% വർധനവാണ് ഉണ്ടായത്.
• ഈ ദിവസങ്ങളിൽ പ്രതിദിനം ശരാശരി 14,000 പേർ അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് ഡൗൺലോഡ് ചെയ്തു.
• ഇതുവരെ ആകെ 140,000 ഡൗൺലോഡുകൾ നടന്നതിൽ, 75,000 എണ്ണവും അമേരിക്കയിൽ നിന്നാണ്.

ഈ അപ്രതീക്ഷിത കുത്തൊഴുക്ക് കാരണം ആപ്പിന്റെ സെർവറുകൾക്ക് താങ്ങാനായില്ല. “നിങ്ങൾ ഇത്ര പെട്ടെന്ന് വരുമെന്ന് ഞങ്ങൾ കരുതിയില്ല, ഞങ്ങളുടെ സെർവറുകൾ പണിമുടക്കി. ഞങ്ങൾ ചെറിയൊരു ടീമാണ്, വലിയ ടെക് കമ്പനികൾ മറന്നുപോയ മൂല്യങ്ങൾ തിരികെ കൊണ്ടുവരാൻ ശ്രമിക്കുകയാണ്. ദയവായി ക്ഷമിക്കുക, ഞങ്ങൾ ഉടൻ പരിഹരിക്കും” എന്ന് അവർ എക്സിൽ കുറിച്ചു.

ആരാണ് ഈ പുതിയ ആപ്പിന് പിന്നിൽ?

പലസ്തീൻ-ജോർദാൻ-ഓസ്‌ട്രേലിയൻ ടെക്നോളജിസ്റ്റായ ഇസ്സാം ഹിജാസിയാണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡിന്റെ സ്ഥാപകൻ. “ആളുകൾക്ക് സ്വതന്ത്രമായി ചിന്തകൾ പ്രകടിപ്പിക്കാനും നിമിഷങ്ങൾ പങ്കുവെക്കാനും മറ്റുള്ളവരുമായി ബന്ധപ്പെടാനും” ഒരിടം നൽകുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് അദ്ദേഹം കഴിഞ്ഞ വർഷം ഈ ആപ്പിന് തുടക്കമിട്ടത്. മെറ്റാ, എക്സ്, ടിക് ടോക്ക് എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഒരു ബദൽ മാത്രമല്ല, സോഷ്യൽ മീഡിയ എന്തായിരിക്കണം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു പുതിയ സങ്കൽപ്പമാണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് എന്ന് അദ്ദേഹം പറയുന്നു.

ഇന്ത്യൻ/കേരള ഉപയോക്താക്കൾക്ക് ഇത് ഗുണകരമോ?

അമേരിക്കയിലെ സംഭവവികാസങ്ങളാണ് അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡിന്റെ ഇപ്പോഴത്തെ വളർച്ചയ്ക്ക് കാരണമെങ്കിലും, ഇന്ത്യയിലെയും കേരളത്തിലെയും ഉപയോക്താക്കൾക്കും ഇതിൽ പ്രതീക്ഷയ്ക്ക് വകയുണ്ട്. ഇന്ത്യയിൽ ടിക് ടോക്ക് നിരോധിച്ചതിന് ശേഷം ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം റീൽസ്, യൂട്യൂബ് ഷോർട്ട്സ്, മറ്റ് ഇന്ത്യൻ ആപ്പുകൾ എന്നിവയിലേക്ക് വലിയൊരു വിഭാഗം മാറിയിരുന്നു. എങ്കിലും, ടിക് ടോക്കിന്റെ അഭാവം പലരിലും ഇപ്പോഴുമുണ്ട്.

ഇന്ത്യയിലെ നിലവിലെ സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളായ ഫേസ്ബുക്കിലും എക്സിലുമെല്ലാം രാഷ്ട്രീയപരമായ ചേരിതിരിവുകളും വിദ്വേഷ പ്രചാരണങ്ങളും വർധിച്ചുവരുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, നിഷ്പക്ഷവും സുതാര്യവുമായ ഒരു പ്ലാറ്റ്ഫോം എന്ന അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് വാഗ്ദാനം ഏറെ ആകർഷകമാണ്. ചൈനീസ് ആപ്പുകളുടെ ഡാറ്റാ സുരക്ഷാ പ്രശ്നങ്ങളും അമേരിക്കൻ ഭീമന്മാരുടെ ഡാറ്റാ ചൂഷണവും ഒരുപോലെ ഭയക്കുന്ന ഇന്ത്യൻ ഉപയോക്താക്കൾക്ക് ഇതൊരു നല്ല ബദലായേക്കാം.

എങ്കിലും, ഇന്ത്യയിലെ കോടിക്കണക്കിന് ഉപയോക്താക്കളെയും ഇവിടുത്തെ സങ്കീർണ്ണമായ ഉള്ളടക്കങ്ങളെയും കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ ഈ ചെറിയ ടീമിന് സാധിക്കുമോ എന്നത് കണ്ടറിയണം. ഡാറ്റാ സുരക്ഷയെയും സ്വകാര്യതയെയും കുറിച്ച് കൂടുതൽ ബോധവാന്മാരാകുന്ന ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ, അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് പോലുള്ള പുതിയ സംരംഭങ്ങൾക്ക് തീർച്ചയായും വലിയ സാധ്യതകളുണ്ട്.

വെല്ലുവിളികളും ഭാവിയും

അപ്രതീക്ഷിതമായി ലഭിച്ച ജനപ്രീതി അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡ് ആപ്പ് ടീമിന് നൽകുന്നത് വലിയ അവസരങ്ങൾ മാത്രമല്ല, വെല്ലുവിളികൾ കൂടിയാണ്. സെർവറുകൾ വികസിപ്പിച്ച് ഉപയോക്താക്കൾക്ക് മികച്ച സേവനം നൽകുക എന്നതാണ് ആദ്യത്തെ കടമ്പ. അതോടൊപ്പം മറ്റ് ചില ദീർഘകാല വെല്ലുവിളികളുമുണ്ട്:

• വരുമാന മാർഗ്ഗം (Monetization): ഉപയോക്താക്കളുടെ ഡാറ്റ വിൽക്കാതെ എങ്ങനെ വരുമാനം കണ്ടെത്തുമെന്നത് നിർണ്ണായകമാണ്. പരസ്യങ്ങളാണെങ്കിൽ, അത് ഉപയോക്താക്കളുടെ സ്വകാര്യതയെ എങ്ങനെ ബാധിക്കും എന്നതും പ്രധാനമാണ്.
• ഉള്ളടക്ക നിയന്ത്രണം (Content Moderation): “നിഷ്പക്ഷം” എന്ന് പറയുമ്പോഴും വിദ്വേഷ പ്രസംഗം, വ്യാജവാർത്തകൾ, നിയമവിരുദ്ധമായ ഉള്ളടക്കങ്ങൾ എന്നിവ എങ്ങനെ കൈകാര്യം ചെയ്യും? ഇത് എല്ലാ സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളും നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്.
• മത്സരം: മെറ്റാ, ഗൂഗിൾ, എക്സ് തുടങ്ങിയ അതികായന്മാർ വാഴുന്ന ഈ രംഗത്ത് പിടിച്ചുനിൽക്കുക എന്നത് അത്ര എളുപ്പമുള്ള കാര്യമല്ല.

ഈ വെല്ലുവിളികളെല്ലാം അതിജീവിച്ച് മുന്നോട്ട് പോകാൻ കഴിഞ്ഞാൽ, സോഷ്യൽ മീഡിയയുടെ ഭാവിയിൽ ഒരുപക്ഷേ അപ്‌സ്‌ക്രോൾഡിനും ഒരു പ്രധാന സ്ഥാനമുണ്ടാകും. ഉപയോക്താക്കളുടെ വിശ്വാസം നേടിയെടുത്ത്, അവർ നൽകുന്ന വാഗ്ദാനങ്ങൾ പാലിക്കാൻ കഴിഞ്ഞാൽ ഈ പുതിയ തരംഗം ഒരു താൽക്കാലിക പ്രതിഭാസമായി ഒതുങ്ങില്ല.