പക്ഷാഘാത പുനരധിവാസം കൂടുതൽ ഫലപ്രദമാക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ഒരു പുതിയ ഉപകരണം യുകെയിലെ ആരോഗ്യരംഗത്ത് വലിയ പ്രതീക്ഷകൾ നൽകുന്നു. പക്ഷാഘാതത്തെ തുടർന്ന് കൈകളുടെയും മറ്റും ചലനശേഷി നഷ്ടപ്പെട്ടവർക്ക് വീട്ടിലിരുന്ന് തന്നെ ചികിത്സ തുടരാൻ സഹായിക്കുന്ന ഈ നൂതന സാങ്കേതികവിദ്യ, ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകളുടെ ജീവിതത്തിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവരുമെന്നാണ് കരുതുന്നത്.

വെറും 37 വയസ്സുള്ളപ്പോഴാണ് അമാൻഡ ജെയിംസ്-ഹാമെറ്റ് എന്ന യുവതിക്ക് പക്ഷാഘാതം സംഭവിക്കുന്നത്. വർഷങ്ങൾക്കിപ്പുറം, ഒരു പുതിയ ചികിത്സാ പരീക്ഷണത്തിൽ പങ്കാളിയായ അവർക്ക് തന്റെ കൈകളുടെ ചലനശേഷി തിരികെ ലഭിച്ചു. “ഇതെനിക്ക് എന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യം തിരികെ തന്നു,” അമാൻഡ പറയുന്നു. ഈ വാർത്ത പക്ഷാഘാതം ബാധിച്ച ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് പുതിയൊരു വെളിച്ചമാണ് നൽകുന്നത്.

എന്താണ് പക്ഷാഘാതം? ലക്ഷണങ്ങൾ തിരിച്ചറിയാം

തലച്ചോറിലേക്കുള്ള രക്തവിതരണം തടസ്സപ്പെടുമ്പോഴോ അല്ലെങ്കിൽ തലച്ചോറിലെ രക്തക്കുഴലുകൾ പൊട്ടി രക്തസ്രാവം ഉണ്ടാകുമ്പോഴോ സംഭവിക്കുന്ന ഗുരുതരമായ ഒരു അവസ്ഥയാണ് പക്ഷാഘാതം അഥവാ സ്ട്രോക്ക്. ഓക്സിജനും പോഷകങ്ങളും ലഭിക്കാതെ വരുമ്പോൾ തലച്ചോറിലെ കോശങ്ങൾ നശിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു. ഇത് ശരീരത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന തലച്ചോറിന്റെ ഭാഗങ്ങളെ സാരമായി ബാധിക്കും.

പക്ഷാഘാതത്തിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ പെട്ടെന്നാണ് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുക. അവ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് ഉടൻ ചികിത്സ നൽകേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്. പ്രധാന ലക്ഷണങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:

• മുഖത്തെ ബലക്കുറവ്: മുഖത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം കോടിപ്പോവുക, ചിരിക്കാൻ പ്രയാസം നേരിടുക.
• കൈകളിലെ ബലക്കുറവ്: ഒരു കൈ അല്ലെങ്കിൽ രണ്ട് കൈകളും ഉയർത്താൻ സാധിക്കാതെ വരിക, കൈകളിൽ മരവിപ്പ് അനുഭവപ്പെടുക.
• സംസാരത്തിലെ പ്രശ്നങ്ങൾ: സംസാരം കുഴഞ്ഞുപോവുക, വ്യക്തമായി സംസാരിക്കാൻ കഴിയാതെ വരിക, മറ്റുള്ളവർ പറയുന്നത് മനസ്സിലാക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാവുക.

ഈ ലക്ഷണങ്ങളിൽ ഏതെങ്കിലും ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടാൽ ഒട്ടും സമയം കളയാതെ അടിയന്തര വൈദ്യസഹായം തേടണം. ചികിത്സ എത്രയും വേഗം ലഭ്യമാക്കുന്നുവോ അത്രയും തലച്ചോറിനുണ്ടാകുന്ന ആഘാതം കുറയ്ക്കാൻ സാധിക്കും.

പക്ഷാഘാതത്തിന് ശേഷമുള്ള വെല്ലുവിളികൾ

പക്ഷാഘാതത്തെ അതിജീവിക്കുന്നവരിൽ പകുതിയോളം പേർക്കും കൈകളുടെ ചലനശേഷിയിൽ കുറവ് സംഭവിക്കാറുണ്ട്. ഇത് ചെറിയ തോതിലുള്ള ബലക്കുറവ് മുതൽ പൂർണ്ണമായി ചലിപ്പിക്കാൻ കഴിയാത്ത അവസ്ഥ വരെയാകാം. വസ്ത്രം ധരിക്കുക, ഭക്ഷണം കഴിക്കുക, എഴുതുക തുടങ്ങിയ ദൈനംദിന കാര്യങ്ങൾ പോലും ഇവർക്ക് വലിയ വെല്ലുവിളിയായി മാറും.

ഇത്തരം അവസ്ഥകൾ മറികടക്കാൻ ഫിസിയോതെറാപ്പി ഉൾപ്പെടെയുള്ള ദീർഘനാളത്തെ പക്ഷാഘാത പുനരധിവാസം ആവശ്യമാണ്. എന്നാൽ പലപ്പോഴും ആശുപത്രികളിലും റീഹാബിലിറ്റേഷൻ സെന്ററുകളിലും പോയി ചികിത്സ തേടുന്നത് പലർക്കും പ്രായോഗികമായി ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ഇവിടെയാണ് വീട്ടിലിരുന്ന് ചെയ്യാവുന്ന ചികിത്സാരീതികളുടെ പ്രസക്തി വർധിക്കുന്നത്.

പക്ഷാഘാത പുനരധിവാസം: പ്രതീക്ഷ നൽകുന്ന ട്രൈസെപ്സ് ട്രയൽ

യുകെയിലെ ഷെഫീൽഡ് ടീച്ചിംഗ് ഹോസ്പിറ്റൽസ് എൻഎച്ച്എസ് ഫൗണ്ടേഷൻ ട്രസ്റ്റിന്റെയും ഷെഫീൽഡ് സർവകലാശാലയുടെയും നേതൃത്വത്തിൽ നടക്കുന്ന ‘ട്രൈസെപ്സ് ട്രയൽ’ എന്ന പേരിലുള്ള പഠനമാണ് ഈ രംഗത്തെ ഏറ്റവും പുതിയ മുന്നേറ്റം. പക്ഷാഘാതം വന്നವರിലെ മസ്തിഷ്ക ഉത്തേജനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ പഠനങ്ങളിലൊന്നാണിത്. ഏകദേശം 270 പേരെ ഈ പഠനത്തിൽ പങ്കാളികളാക്കാനാണ് ഗവേഷകർ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.

ഈ പഠനത്തിന്റെ ഭാഗമായാണ് വീട്ടിലിരുന്ന് ഉപയോഗിക്കാവുന്ന പുതിയ ഉപകരണം പരീക്ഷിക്കുന്നത്. ചെവിയിൽ ഘടിപ്പിക്കുന്ന ചെറിയൊരു ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണമാണിത്. ഇത് ഉപയോഗിച്ചുകൊണ്ട് രോഗികൾ ഡോക്ടർമാർ നിർദ്ദേശിക്കുന്ന വ്യായാമങ്ങൾ ചെയ്യുകയാണ് വേണ്ടത്. ഇത് പക്ഷാഘാത പുനരധിവാസം കൂടുതൽ വേഗത്തിലും ഫലപ്രദവുമാക്കാൻ സഹായിക്കുമെന്നാണ് ഗവേഷകർ വിശ്വസിക്കുന്നത്.

എങ്ങനെയാണ് ഈ ഉപകരണം പ്രവർത്തിക്കുന്നത്?

ഈ ഉപകരണം പ്രവർത്തിക്കുന്നത് ‘വെയ്ഗസ് നാഡി ഉത്തേജനം’ (Vagus Nerve Stimulation) എന്ന തത്വത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ്. നമ്മുടെ തലച്ചോറിനെയും വയറിനെയും തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പ്രധാന നാഡിയാണ് വെയ്ഗസ് നാഡി. ചെവിയിൽ ഘടിപ്പിക്കുന്ന ഉപകരണം വളരെ ചെറിയ അളവിലുള്ള ഇലക്ട്രിക് സിഗ്നലുകൾ ഈ നാഡിയിലേക്ക് അയയ്ക്കുന്നു.

വ്യായാമം ചെയ്യുന്ന സമയത്ത് ഈ സിഗ്നലുകൾ ലഭിക്കുമ്പോൾ, തലച്ചോറ് കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമമായി പ്രവർത്തിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു. ഇത് വ്യായാമത്തിന്റെ ഫലം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും കൈകളുടെയും മറ്റും ചലനശേഷി വീണ്ടെടുക്കുന്ന പ്രക്രിയ വേഗത്തിലാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. വേദനയില്ലാത്തതും സുരക്ഷിതവുമായ ഒരു ചികിത്സാ രീതിയാണിത്.

വെയ്ഗസ് നാഡി ഉത്തേജന ചികിത്സ (Vagus Nerve Stimulation)

മുൻപ് വെയ്ഗസ് നാഡി ഉത്തേജന ചികിത്സകൾക്ക് ശരീരത്തിൽ ഉപകരണം ഘടിപ്പിക്കാൻ ശസ്ത്രക്രിയ ആവശ്യമായിരുന്നു. എന്നാൽ ഈ പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യ പൂർണ്ണമായും നോൺ-ഇൻവേസീവ് (non-invasive) ആണ്, അതായത് ശരീരത്തിൽ മുറിവുകളോ ശസ്ത്രക്രിയയോ ആവശ്യമില്ല. ഇത് രോഗികൾക്ക് വീട്ടിൽ വെച്ച് തന്നെ വളരെ എളുപ്പത്തിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ സാധിക്കുന്നു.

ഷെഫീൽഡിലെ റോയൽ ഹല്ലാംഷെയർ ഹോസ്പിറ്റലിലെ ന്യൂറോളജിസ്റ്റായ ഡോ. ഷെഹരിയാർ ബെയ്ഗിന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ, “പലർക്കും രോഗമുക്തിയുടെ ഘട്ടം വളരെ പതുക്കെയാണ്. മണിക്കൂറുകളോളം കഠിനമായ വ്യായാമങ്ങൾ ആവശ്യമായി വരും. പുനരധിവാസത്തിന്റെ ഫലം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും തലച്ചോറിനെ അതിനോട് കൂടുതൽ വേഗത്തിൽ പ്രതികരിക്കാൻ സജ്ജമാക്കാനുമുള്ള വഴികളാണ് ഞങ്ങൾ അന്വേഷിക്കുന്നത്.” ഈ പുതിയ ഉപകരണം ആ ലക്ഷ്യത്തിലേക്കുള്ള ഒരു സുപ്രധാന ചുവടുവെപ്പാണ്.

അമാൻഡയുടെ ജീവിതം മാറ്റിമറിച്ച അനുഭവം

ഈ പരീക്ഷണത്തിൽ പങ്കെടുത്ത അമാൻഡ ജെയിംസ്-ഹാമെറ്റിന്റെ അനുഭവം ഈ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ സാധ്യതകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. പക്ഷാഘാതം വന്ന് ആറ് വർഷത്തിന് ശേഷമാണ് അമാൻഡ ഈ ട്രയലിന്റെ ഭാഗമാകുന്നത്. അതോടെ സംസാരിക്കാനും വലതുകൈ ചലിപ്പിക്കാനുമുള്ള കഴിവ് അവർക്ക് നഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു.

തുടർച്ചയായി 12 ആഴ്ച, ദിവസവും ഒരു മണിക്കൂറോളം ഈ ഉപകരണം ഉപയോഗിച്ച് അമാൻഡ വ്യായാമങ്ങൾ ചെയ്തു. “ആദ്യം ഇത് ഫലം ചെയ്യുമെന്ന് എനിക്ക് തോന്നിയിരുന്നില്ല,” അമാൻഡ പറയുന്നു. “എന്നാൽ ഏതാനും ആഴ്ചകൾക്കുള്ളിൽ എന്റെ കയ്യിൽ മാറ്റങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങി.”

പക്ഷാഘാതത്തിന് മുൻപ് തുന്നൽ ജോലിയിൽ ഏറെ താല്പര്യമുണ്ടായിരുന്ന അമാൻഡയ്ക്ക് ആ ജോലി തുടരാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല. എന്നാൽ ഈ ചികിത്സയ്ക്ക് ശേഷം അവർക്ക് വീണ്ടും തുണി മുറിക്കാനും തയ്യൽ മെഷീൻ ഉപയോഗിക്കാനും സാധിച്ചു. “ഞാനിപ്പോൾ ഒരു പുതിയ സ്ത്രീയാണ്. എനിക്ക് സ്വന്തമായി സോക്സ് ഇടാം, ഷൂസ് കെട്ടാം, വീട്ടുജോലികൾ ചെയ്യാം. മറ്റാരെയും ആശ്രയിക്കേണ്ടതില്ല,” അവർ സന്തോഷത്തോടെ പറയുന്നു.

അമാൻഡയെപ്പോലെ 200-ൽ അധികം ആളുകൾ ഇതിനകം ഈ പരീക്ഷണത്തിൽ പങ്കെടുത്തു കഴിഞ്ഞു. പ്രാഥമിക ഫലങ്ങൾ വളരെ ആശാവഹമാണെന്ന് ഗവേഷകർ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു. ഇത് പക്ഷാഘാത പുനരധിവാസം രംഗത്ത് ഒരു വിപ്ലവം സൃഷ്ടിച്ചേക്കാം.

ഇന്ത്യയിലെയും കേരളത്തിലെയും സാധ്യതകൾ

ഇന്ത്യയിൽ ഓരോ വർഷവും ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾക്കാണ് പക്ഷാഘാതം സംഭവിക്കുന്നത്. കേരളത്തിലും ഈ രോഗത്തിന്റെ തോത് വളരെ കൂടുതലാണ്. പക്ഷാഘാതത്തെ അതിജീവിക്കുന്ന പലർക്കും കൃത്യമായ പുനരധിവാസ ചികിത്സ ലഭ്യമല്ലാത്ത ഒരു സാഹചര്യമാണ് നിലവിലുള്ളത്. പ്രത്യേകിച്ച് ഗ്രാമീണ മേഖലകളിൽ റീഹാബിലിറ്റേഷൻ സെന്ററുകളുടെയും വിദഗ്ദ്ധരുടെയും അഭാവം വലിയൊരു വെല്ലുവിളിയാണ്.

ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, വീട്ടിലിരുന്ന് ഉപയോഗിക്കാവുന്ന ഇത്തരം സാങ്കേതികവിദ്യകൾക്ക് ഇന്ത്യയിലും കേരളത്തിലും വലിയ പ്രസക്തിയുണ്ട്. ആശുപത്രിവാസം കുറയ്ക്കാനും ചികിത്സച്ചെലവ് ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കാനും ഇത് സഹായിക്കും. രോഗികൾക്ക് അവരുടെ വീടിന്റെ സുരക്ഷിതത്വത്തിൽ ഇരുന്ന് ചികിത്സ തുടരാൻ സാധിക്കുന്നത് മാനസികമായും അവർക്ക് വലിയ ആശ്വാസം നൽകും.

ഈ സാങ്കേതികവിദ്യ വ്യാപകമായി ലഭ്യമാകുമ്പോൾ, കേരളത്തിലെ പക്ഷാഘാത പുനരധിവാസം രംഗത്ത് വലിയൊരു കുതിച്ചുചാട്ടത്തിന് ഇത് വഴിവെക്കും. വിദൂരത്തുള്ള രോഗികൾക്ക് പോലും ടെലിമെഡിസിൻ പോലുള്ള സംവിധാനങ്ങളിലൂടെ ഡോക്ടർമാരുടെ മേൽനോട്ടത്തിൽ ചികിത്സ പൂർത്തിയാക്കാൻ സാധിക്കും. ഇത് പക്ഷാഘാതം ബാധിച്ച ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് മെച്ചപ്പെട്ട ജീവിതം നയിക്കാൻ അവസരമൊരുക്കും.