സ്മാർട്ട്ഫോണിൽ തലതാഴ്ത്തിയിരിക്കുന്ന കുട്ടികൾ ഇന്ന് കേരളത്തിലെ വീടുകളിലെ സ്ഥിരം കാഴ്ചയാണ്. റീൽസുകളുടെയും ഷോർട്ട് വീഡിയോകളുടെയും ലോകത്ത് അവർ എന്തു കാണുന്നു, ആരുമായി സംസാരിക്കുന്നു എന്നതിനെക്കുറിച്ച് മാതാപിതാക്കൾക്ക് പലപ്പോഴും ആശങ്കയുണ്ട്. ഈ ആശങ്ക ഇപ്പോൾ ആഗോളതലത്തിൽ വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിതുറന്നിരിക്കുന്നു. കുട്ടികളുടെ മാനസികാരോഗ്യത്തെയും സുരക്ഷയെയും മുൻനിർത്തി പല ലോകരാജ്യങ്ങളും കടുത്ത നടപടികളിലേക്ക് നീങ്ങുകയാണ്. കുട്ടികൾക്ക് സോഷ്യൽ മീഡിയ നിരോധനം എന്ന ആശയം ഇപ്പോൾ നിയമത്തിന്റെ രൂപം കൈവരിക്കുകയാണ്.
ഓസ്ട്രേലിയ തുടങ്ങിവെച്ച ഈ നീക്കത്തിന് യൂറോപ്പിലുടനീളം വലിയ പിന്തുണയാണ് ലഭിക്കുന്നത്. ഫേസ്ബുക്ക്, ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം, ടിക് ടോക്ക് തുടങ്ങിയ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ കുട്ടികളിൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന സ്വാധീനം ഒരു സാധാരണ തലവേദനയല്ല, മറിച്ച് ഗുരുതരമായ സാമൂഹിക പ്രശ്നമാണെന്ന തിരിച്ചറിവാണ് ഈ രാജ്യങ്ങളെ കർശന നിയമനിർമ്മാണത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നത്.
എന്തിനാണ് ഈ കടുത്ത നിയന്ത്രണം?
സോഷ്യൽ മീഡിയ കുട്ടികൾക്ക് ഒരു പുതിയ ലോകം തുറന്നു കൊടുക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ ആ ലോകം എത്രത്തോളം സുരക്ഷിതമാണ്? ഈ ചോദ്യത്തിനുള്ള ഉത്തരമാണ് പുതിയ നിയമങ്ങൾക്ക് പിന്നിലെ പ്രധാന പ്രേരകശക്തി. പല പഠനങ്ങളും ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്ന ചില പ്രധാന പ്രശ്നങ്ങളുണ്ട്.
- സൈബർ ബുള്ളിയിംഗ് (Cyberbullying): ഓൺലൈൻ ലോകത്തെ കളിയാക്കലുകളും ഭീഷണികളും കുട്ടികളുടെ മാനസികാരോഗ്യത്തെ തകർക്കുന്നു. സ്കൂളിലെ ഉപദ്രവങ്ങളെക്കാൾ ഭീകരമാണ് പലപ്പോഴും ഓൺലൈൻ ബുള്ളിയിംഗ്.
- മാനസികാരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ: മറ്റുള്ളവരുടെ ജീവിതത്തിലെ സന്തോഷകരമായ നിമിഷങ്ങൾ മാത്രം കണ്ട് സ്വന്തം ജീവിതവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുന്നത് കുട്ടികളിൽ വിഷാദത്തിനും ഉത്കണ്ഠയ്ക്കും കാരണമാകുന്നു. ഉറക്കക്കുറവും പഠനത്തിൽ ശ്രദ്ധയില്ലായ്മയും ഇതിന്റെ ഭാഗമാണ്.
- അഡിക്ഷൻ: ലൈക്കുകൾക്കും കമന്റുകൾക്കും വേണ്ടിയുള്ള കാത്തിരിപ്പ് ഒരുതരം ലഹരിയായി മാറുന്നു. സോഷ്യൽ മീഡിയയുടെ അൽഗോരിതങ്ങൾ കുട്ടികളെ അതിൽ തന്നെ പിടിച്ചിരുത്താൻ പാകത്തിലാണ് രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.
- ചൂഷണം ചെയ്യപ്പെടാനുള്ള സാധ്യത: കുട്ടികളാണെന്ന് തിരിച്ചറിയാതെ മുതിർന്നവരുമായി സംസാരിക്കാനും തെറ്റായ ബന്ധങ്ങളിൽ ചെന്നുപെടാനുമുള്ള സാധ്യത വളരെ കൂടുതലാണ്.
ഈ കാരണങ്ങൾ മുൻനിർത്തിയാണ് പല സർക്കാരുകളും സോഷ്യൽ മീഡിയ കമ്പനികൾക്കെതിരെ തിരിയുന്നത്. കുട്ടികളെ സംരക്ഷിക്കേണ്ടത് തങ്ങളുടെ കടമയാണെന്ന് അവർ ഉറപ്പിച്ചു പറയുന്നു.
നാണയത്തിന് ഒരു മറുവശം
എന്നാൽ, ഈ നിരോധനത്തെ എല്ലാവരും കയ്യടിച്ച് സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നില്ല. കുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ആംനസ്റ്റി ടെക് (Amnesty Tech) പോലുള്ള സംഘടനകൾ ഇതിനെതിരെ രംഗത്തുവന്നിട്ടുണ്ട്. അവരുടെ വാദങ്ങൾ ഇങ്ങനെയാണ്:
ഒരു സമ്പൂർണ്ണ നിരോധനം പ്രായോഗികമല്ല. കുട്ടികൾ എങ്ങനെയെങ്കിലും ഈ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിൽ കയറിപ്പറ്റാൻ വഴികൾ കണ്ടെത്തും. പ്രായം തെളിയിക്കാനുള്ള കടുത്ത നിയമങ്ങൾ (Age Verification) കുട്ടികളുടെ സ്വകാര്യതയെ ഹനിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. സർക്കാരുകൾക്ക് കുട്ടികളുടെ ഓൺലൈൻ പ്രവർത്തനങ്ങളെ അമിതമായി നിരീക്ഷിക്കാൻ ഇത് അവസരം നൽകിയേക്കാം.
നിരോധനത്തിന് പകരം ഡിജിറ്റൽ സാക്ഷരത വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും കുട്ടികളെ ബോധവൽക്കരിക്കുകയുമാണ് വേണ്ടതെന്നാണ് വിമർശകരുടെ പക്ഷം. പുതിയ തലമുറയുടെ യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ സർക്കാർ കണ്ടില്ലെന്ന് നടിക്കുകയാണെന്നും അവർ ആരോപിക്കുന്നു.
നിയമത്തിന്റെ വഴിയിൽ മുന്നോട്ട് പോകുന്ന രാജ്യങ്ങൾ
വിമർശനങ്ങൾ ഒരു വശത്ത് നടക്കുമ്പോഴും പല രാജ്യങ്ങളും നിയമനിർമ്മാണവുമായി ശക്തമായി മുന്നോട്ട് പോകുകയാണ്. ഈ പോരാട്ടത്തിൽ മുൻപന്തിയിലുള്ള ചില രാജ്യങ്ങളെ പരിചയപ്പെടാം.
ഓസ്ട്രേലിയ: ലോകത്തിന് മാതൃക
കഴിഞ്ഞ വർഷം ഡിസംബറിൽ 16 വയസ്സിന് താഴെയുള്ള കുട്ടികൾക്ക് സോഷ്യൽ മീഡിയ നിരോധിച്ചുകൊണ്ട് ഓസ്ട്രേലിയ ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ രാജ്യമായി മാറി. ഫേസ്ബുക്ക്, ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം, ടിക് ടോക്ക്, എക്സ് (ട്വിറ്റർ) തുടങ്ങി പ്രമുഖ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളെല്ലാം ഈ നിയമത്തിന്റെ പരിധിയിൽ വരും. എന്നാൽ വാട്സ്ആപ്പ്, യൂട്യൂബ് കിഡ്സ് എന്നിവയെ ഒഴിവാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
കമ്പനികൾ കർശനമായ പ്രായപരിശോധന സംവിധാനങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തണമെന്നാണ് സർക്കാർ നിർദ്ദേശം. ജനനത്തീയതി ചോദിക്കുന്നതിന് പകരം ഒന്നിലധികം മാർഗ്ഗങ്ങളിലൂടെ പ്രായം ഉറപ്പുവരുത്തണം. നിയമം ലംഘിക്കുന്ന കമ്പനികൾക്ക് ഏകദേശം 34.4 മില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ (ഏകദേശം 280 കോടി രൂപ) വരെ പിഴ ചുമത്താനും നിയമത്തിൽ വ്യവസ്ഥയുണ്ട്.
യൂറോപ്പിൽ പടരുന്ന മാറ്റത്തിന്റെ കാറ്റ്
ഓസ്ട്രേലിയയുടെ പാത പിന്തുടർന്ന് യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളും ഒന്നൊന്നായി രംഗത്തെത്തുകയാണ്.
ഫ്രാൻസ്: 15 വയസ്സിന് താഴെയുള്ള കുട്ടികൾക്ക് സോഷ്യൽ മീഡിയ വിലക്കുന്ന ബിൽ ഫ്രഞ്ച് പാർലമെന്റ് പാസാക്കി. പ്രസിഡന്റ് ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോണിന്റെ പൂർണ്ണ പിന്തുണ ഈ നീക്കത്തിനുണ്ട്. സെനറ്റിന്റെ അംഗീകാരം കൂടി ലഭിച്ചാൽ നിയമം പ്രാബല്യത്തിൽ വരും.
ഓസ്ട്രിയ: 14 വയസ്സിൽ താഴെയുള്ള കുട്ടികൾക്ക് സോഷ്യൽ മീഡിയ നിരോധിക്കുമെന്ന് ഓസ്ട്രിയയും പ്രഖ്യാപിച്ചു കഴിഞ്ഞു. നിയമത്തിന്റെ കരട് രൂപം ഉടൻ തയ്യാറാകും.
ഡെൻമാർക്ക്: 15 വയസ്സിൽ താഴെയുള്ളവർക്ക് വിലക്കേർപ്പെടുത്താനാണ് ഡെൻമാർക്കിന്റെ തീരുമാനം. ഭരണ-പ്രതിപക്ഷ ഭേദമന്യേ ഇതിന് പാർലമെന്റിൽ പിന്തുണ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി ഒരു ഡിജിറ്റൽ പ്രായപരിശോധന ആപ്പും സർക്കാർ പുറത്തിറക്കുന്നുണ്ട്.
ഗ്രീസ്: വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഉത്കണ്ഠയും ഉറക്കപ്രശ്നങ്ങളും ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഗ്രീസും 15 വയസ്സിന് താഴെയുള്ളവർക്ക് നിരോധനം പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടുത്ത വർഷം ജനുവരിയോടെ നിയമം നടപ്പിലാക്കാനാണ് പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ പദ്ധതി.
ജർമ്മനി: 16 വയസ്സിൽ താഴെയുള്ളവർക്ക് നിരോധനം കൊണ്ടുവരാനുള്ള ചർച്ചകൾ ജർമ്മനിയിലും സജീവമാണ്. എന്നാൽ ഭരണസഖ്യത്തിൽ ഇതിനെക്കുറിച്ച് പൂർണ്ണമായ യോജിപ്പായിട്ടില്ല.
ഇന്ത്യയും കേരളവും എങ്ങോട്ട്?
ലോകം ഇത്രയധികം ചർച്ച ചെയ്യുമ്പോൾ ഇന്ത്യയിലും ഈ വിഷയം പ്രസക്തമാണ്. കേരളത്തിലെ സ്മാർട്ട്ഫോൺ ഉപയോഗം രാജ്യത്തെ മറ്റേത് സംസ്ഥാനത്തെക്കാളും കൂടുതലാണ്. ഇവിടെയും കുട്ടികൾക്കിടയിലെ സോഷ്യൽ മീഡിയ ഉപയോഗം പലപ്പോഴും നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഇല്ലാതെയാണ് മുന്നോട്ട് പോകുന്നത്. കുട്ടികൾക്ക് സോഷ്യൽ മീഡിയ നിരോധനം പോലുള്ള ഒരു കടുത്ത നടപടി ഇന്ത്യയിൽ സാധ്യമാണോ എന്നത് വലിയ ചോദ്യമാണ്.
ഇന്ത്യയിലെ വലിയ ജനസംഖ്യയും ഡിജിറ്റൽ ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചറിന്റെ പരിമിതികളും ഇത്തരം ഒരു നിയമം നടപ്പിലാക്കുന്നതിന് വലിയ വെല്ലുവിളികൾ ഉയർത്തുന്നു. പ്രായം തെളിയിക്കാനുള്ള ഒരു കേന്ദ്രീകൃത സംവിധാനം നിലവിലില്ല. ആധാർ പോലുള്ള രേഖകൾ ഇതിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നത് കടുത്ത സ്വകാര്യതാ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് വഴിവെച്ചേക്കാം.
ഒരുപക്ഷേ, സമ്പൂർണ്ണ നിരോധനത്തേക്കാൾ നല്ലത് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾക്ക് മേൽ ശക്തമായ നിയന്ത്രണങ്ങൾ കൊണ്ടുവരുന്നതായിരിക്കും. കുട്ടികൾക്കായുള്ള സുരക്ഷാ ഫീച്ചറുകൾ നിർബന്ധമാക്കുക, ഉപയോഗസമയം പരിമിതപ്പെടുത്താനുള്ള ടൂളുകൾ നൽകുക, മാതാപിതാക്കൾക്ക് കൂടുതൽ നിയന്ത്രണം നൽകുക തുടങ്ങിയ മാർഗ്ഗങ്ങൾ പരിഗണിക്കാവുന്നതാണ്. അതോടൊപ്പം, സ്കൂൾ തലം മുതൽ ഡിജിറ്റൽ ലോകത്തെ ചതിക്കുഴികളെക്കുറിച്ച് കുട്ടികളെ ബോധവൽക്കരിക്കേണ്ടതും അത്യാവശ്യമാണ്. ലോകരാജ്യങ്ങളുടെ ഈ നീക്കങ്ങൾ ഇന്ത്യയിലെ നിയമനിർമ്മാതാക്കൾക്കും മാതാപിതാക്കൾക്കും ഒരുപോലെ ചിന്തിക്കാൻ വക നൽകുന്ന ഒന്നാണ്.
