ഒരു സ്ത്രീയുടെ ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അതേസമയം ശ്രദ്ധ വേണ്ടതുമായ കാലഘട്ടമാണ് ഗർഭകാലം. ഒമ്പത് മാസത്തെ ഈ യാത്രയിലെ ഓരോ ഘട്ടത്തിനും അതിന്റേതായ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ആയുർവേദ ശാസ്ത്രം ഗർഭസ്ഥശിശുവിന്റെ ഓരോ മാസത്തെയും വളർച്ചയെയും ഗർഭിണിയുടെ പരിചരണത്തെയും കുറിച്ച് വ്യക്തമായ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകുന്നുണ്ട്. ഇതിൽ സവിശേഷമായ പ്രാധാന്യമുള്ള ഒന്നാണ് ഗർഭത്തിന്റെ എട്ടാം മാസം.
പലപ്പോഴും ഈ മാസത്തെ അല്പം ആശങ്കയോടെയാണ് പഴമക്കാർ കണ്ടിരുന്നത്. എട്ടാം മാസത്തിലെ പ്രസവം അമ്മയ്ക്കും കുഞ്ഞിനും അത്ര സുരക്ഷിതമല്ലെന്ന് അവർ വിശ്വസിച്ചു. എന്തുകൊണ്ടാണ് ഈ മാസത്തിന് ഇത്രയധികം പ്രാധാന്യം കൽപ്പിക്കുന്നത്? ആയുർവേദ സംഹിതകൾ ഇതിനെ എങ്ങനെ നോക്കിക്കാണുന്നു എന്ന് വിശദമായി പരിശോധിക്കാം.
ഓജസ്സ്: ജീവന്റെ അടിസ്ഥാനം
ഗർഭത്തിന്റെ എട്ടാം മാസത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ആയുർവേദ കാഴ്ചപ്പാട് മനസ്സിലാക്കാൻ ‘ഓജസ്സ്’ (Ojas) എന്ന സങ്കൽപ്പത്തെക്കുറിച്ച് അറിയേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്. ശരീരത്തിലെ എല്ലാ ധാതുക്കളുടെയും സത്തയാണ് ഓജസ്സ്. ലളിതമായി പറഞ്ഞാൽ, ഇത് നമ്മുടെ ശരീരത്തിന്റെ ജീവശക്തിയും പ്രതിരോധശേഷിയുമാണ്. ആരോഗ്യവും ഊർജ്ജസ്വലതയും നിലനിർത്തുന്നതിൽ ഓജസ്സിന് നിർണ്ണായക പങ്കുണ്ട്. ഗർഭാവസ്ഥയിൽ, അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ഓജസ്സ് പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
എന്തുകൊണ്ടാണ് എട്ടാം മാസം നിർണ്ണായകമാകുന്നത്?
മിക്ക ആയുർവേദ ഗ്രന്ഥങ്ങളും എട്ടാം മാസത്തെ അസ്ഥിരമായ ഒരു ഘട്ടമായാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. ഇതിന്റെ പ്രധാന കാരണം ഓജസ്സിന്റെ അസ്ഥിരതയാണ്. ഈ സമയത്ത് ഓജസ്സ് അമ്മയിൽ നിന്ന് കുഞ്ഞിലേക്കും കുഞ്ഞിൽ നിന്ന് അമ്മയിലേക്കും നിരന്തരം സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കും. ഈയൊരു ചാഞ്ചാട്ടമാണ് എട്ടാം മാസത്തെ സങ്കീർണ്ണമാക്കുന്നത്.
ചരക സംഹിതയിലെ കാഴ്ചപ്പാട്
ആയുർവേദത്തിലെ ആധികാരിക ഗ്രന്ഥമായ ചരക സംഹിതയനുസരിച്ച്, എട്ടാം മാസത്തിലും ഗർഭസ്ഥശിശു പൂർണ്ണ വളർച്ചയെത്തിയിട്ടില്ല. ഈ സമയത്ത് ‘രസവാഹിനി’കളായ സ്രോതസ്സുകളിലൂടെ (channels transporting nutritive fluid) ഓജസ്സ് അമ്മയും കുഞ്ഞുമായി കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നു.
ഈ ഓജസ്സിന്റെ ചാഞ്ചാട്ടം കാരണം ഗർഭിണിക്ക് ഇടയ്ക്കിടെ അതിയായ സന്തോഷവും പെട്ടെന്ന് തന്നെ കടുത്ത ക്ഷീണവും അനുഭവപ്പെടാം. മാനസികാവസ്ഥയിൽ വലിയ വ്യതിയാനങ്ങൾ സാധാരണമാണ്. ഇതേ അവസ്ഥ ഗർഭസ്ഥശിശുവിനും സംഭവിക്കുന്നു. ഓജസ്സ് അസ്ഥിരമായതിനാൽ, ഈ മാസത്തിൽ പ്രസവം നടന്നാൽ അത് കുഞ്ഞിന്റെ ജീവന് ആപത്തായി ഭവിക്കാമെന്ന് ആചാര്യന്മാർ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.
സുശ്രുത സംഹിത പറയുന്നതെന്ത്?
ശസ്ത്രക്രിയയുടെ പിതാവായ സുശ്രുതനും തന്റെ സംഹിതയിൽ ഇതേ ആശയം ഊന്നിപ്പറയുന്നു. ‘അസ്ഥിരി ഭവതി ഓജഃ’ എന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കുന്നു, അതായത് ഓജസ്സ് അസ്ഥിരമായി ഭവിക്കുന്നു. ഓജസ്സ് നഷ്ടപ്പെടുന്നതിനാൽ ഈ മാസം ജനിക്കുന്ന കുഞ്ഞ് അതിജീവിക്കാനുള്ള സാധ്യത കുറവാണെന്ന് അദ്ദേഹം പറയുന്നു.
ഇതിനൊരു കാരണമായി ‘നൈര്യതൻ’ എന്നൊരു ദുഷ്ടശക്തിയുടെ സ്വാധീനത്തെക്കുറിച്ചും സുശ്രുതൻ പരാമർശിക്കുന്നുണ്ട്. ഇതിന്റെ ദോഷഫലങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ ‘മാംസൗദന ബലി’ (മാംസവും ചോറും കൊണ്ടുള്ള ബലി) അർപ്പിക്കണമെന്നും നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. ഇത് അന്നത്തെ സാമൂഹിക വിശ്വാസങ്ങളുടെ ഭാഗമായി കാണാവുന്നതാണ്. ഇതിലൂടെ മാനസികമായ ശക്തിയും ധൈര്യവും ഗർഭിണിക്ക് നൽകുക എന്നൊരു ലക്ഷ്യം കൂടി ഉണ്ടായിരുന്നിരിക്കാം.
എട്ടാം മാസത്തിലെ പരിചരണം: വാഗ്ഭടന്റെ നിർദ്ദേശങ്ങൾ
ആധുനിക കാലത്ത് ഏറെ പ്രസക്തമായ പ്രായോഗിക നിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകുന്നത് വാഗ്ഭടന്റെ അഷ്ടാംഗഹൃദയത്തിലാണ്. ആശങ്കകൾക്ക് പകരം ഈ മാസത്തെ എങ്ങനെ സുരക്ഷിതമായി മറികടക്കാം എന്നതിലാണ് അദ്ദേഹം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്.
ആഹാരക്രമവും ജീവിതചര്യയും
എട്ടാം മാസത്തിൽ ഗർഭിണിയുടെ ആരോഗ്യത്തിന് പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ നൽകണം.
- ക്ഷീര പേയ: നെയ്യ് ചേർത്ത പാൽക്കഞ്ഞി കുടിക്കുന്നത് ശരീരത്തിന് ബലം നൽകാനും ഓജസ്സിനെ സ്ഥിരപ്പെടുത്താനും സഹായിക്കും. ഇത് ദഹിക്കാൻ എളുപ്പമുള്ളതും പോഷകസമ്പുഷ്ടവുമാണ്.
- ലഘുവായ ഭക്ഷണം: ദഹനവ്യവസ്ഥയ്ക്ക് അധികം ഭാരം നൽകാത്ത ഭക്ഷണങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുക.
- ശുചിത്വം: ശരീരം വൃത്തിയായി സൂക്ഷിക്കുകയും ദിവസവും കുളിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്.
- മാനസികാരോഗ്യം: ദൈവചിന്തയിലും പ്രാർത്ഥനയിലും മുഴുകുന്നത് മനസ്സിന് ശാന്തി നൽകും. ഉത്കണ്ഠയും സമ്മർദ്ദവും പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കണം.
വസ്തി ചികിത്സയുടെ പ്രാധാന്യം
അഷ്ടാംഗഹൃദയം എട്ടാം മാസത്തിൽ വസ്തി (Vasti) എന്ന പഞ്ചകർമ്മ ചികിത്സ നിർദ്ദേശിക്കുന്നുണ്ട്. മധുരഗണ ഔഷധങ്ങൾ ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കിയ നെയ്യ് ഉപയോഗിച്ച് അനുവാസന വസ്തിയും, മുളകാദി ഗണത്തിലെ മരുന്നുകൾ ഉപയോഗിച്ച് നിരൂഹ വസ്തിയും ചെയ്യാൻ നിർദ്ദേശമുണ്ട്.
ഇതിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം ‘പുരാണ ശകൃത് ശുദ്ധയെ’ ആണ്, അതായത് കുടലിൽ കെട്ടിക്കിടക്കുന്ന പഴയ മലത്തെ പുറന്തള്ളി ശരീരം ശുദ്ധീകരിക്കുക. ഇത് വായുവിന്റെ ശരിയായ ഗതിയെ സഹായിക്കുകയും പ്രസവം സുഗമമാക്കാൻ വഴിയൊരുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. വസ്തി ചികിത്സ ഒരു വിദഗ്ദ്ധനായ ആയുർവേദ ഡോക്ടറുടെ മേൽനോട്ടത്തിൽ മാത്രം ചെയ്യേണ്ട ഒന്നാണ്.
മറ്റ് സംഹിതകളിലെ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ
ആയുർവേദത്തിലെ മറ്റു ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും എട്ടാം മാസത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശങ്ങളുണ്ട്.
- കാശ്യപ സംഹിത: ഗർഭസ്ഥശിശുവിന് ‘ജഠരാഗ്നി’ (ദഹനശക്തി) ഉണ്ടാകുന്നത് ഈ മാസത്തിലാണെന്ന് പറയുന്നു.
- ഗർഭോപനിഷത്ത്: ഈ സമയമാകുമ്പോഴേക്കും കുഞ്ഞ് ‘സർവ്വ സമ്പൂർണ്ണൻ’ അഥവാ എല്ലാ അവയവങ്ങളോടും കൂടി പൂർണ്ണ രൂപത്തിലായിരിക്കുമെന്ന് ഈ ഗ്രന്ഥം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
ഇതിൽ നിന്നും മനസ്സിലാക്കാവുന്നത്, കുഞ്ഞിന്റെ വളർച്ച പൂർത്തിയാകുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഓജസ്സിന്റെ അസ്ഥിരതയാണ് പ്രധാന വെല്ലുവിളി എന്നതാണ്.
ആധുനിക ശാസ്ത്രവും എട്ടാം മാസവും
ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രപ്രകാരം, ഗർഭത്തിന്റെ എട്ടാം മാസം (ഏകദേശം 29 മുതൽ 32 ആഴ്ച വരെ) ശിശുവിന്റെ വളർച്ചയിൽ അതിവേഗത്തിലുള്ള മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്ന സമയമാണ്. തലച്ചോറിന്റെ ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വളർച്ച, സ്വന്തമായി ശരീര താപനില നിയന്ത്രിക്കാനുള്ള കഴിവ്, ശ്വാസകോശങ്ങളുടെ പക്വത പ്രാപിക്കൽ എന്നിവയെല്ലാം ഈ ഘട്ടത്തിലാണ് നടക്കുന്നത്. ശ്വാസകോശങ്ങളും തലച്ചോറുമൊഴികെ മറ്റെല്ലാ അവയവങ്ങളും മിക്കവാറും പൂർണ്ണ വളർച്ചയെത്തിയിരിക്കും. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഈ സമയത്തെ ജനനം നവജാതശിശുവിന് പല വെല്ലുവിളികളും ഉയർത്താം. ആയുർവേദം ഓജസ്സിന്റെ അസ്ഥിരത എന്ന് പറഞ്ഞത് ഒരുപക്ഷേ ഈ സുപ്രധാന അവയവങ്ങളുടെ പൂർത്തിയാകാത്ത വളർച്ചയെയാവാം സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
ഈ ലേഖനം വിവരദായക ആവശ്യങ്ങൾക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്. ഏതെങ്കിലും ഔഷധം അല്ലെങ്കിൽ ചികിത്സ ആരംഭിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് യോഗ്യതയുള്ള ഒരു ആയുർവേദ വൈദ്യന്റെയോ ഡോക്ടറുടെയോ ഉപദേശം തേടുക.
സുരക്ഷിതമായ പ്രസവത്തിലേക്ക്
ഗർഭത്തിന്റെ എട്ടാം മാസം ആശങ്കയുടെ കാലഘട്ടമല്ല, മറിച്ച് അതീവ ശ്രദ്ധയും കരുലും വേണ്ട സമയമാണ്. ഓജസ്സിന്റെ അസ്ഥിരതയെക്കുറിച്ചുള്ള ആയുർവേദ മുന്നറിയിപ്പുകൾ ഗർഭിണിയുടെ ശാരീരികവും മാനസികവുമായ ആരോഗ്യത്തിന് ഊന്നൽ നൽകാനാണ് പ്രേരിപ്പിക്കുന്നത്. ശരിയായ ഭക്ഷണം, വിശ്രമം, മനഃശാന്തി, വൈദ്യനിർദ്ദേശപ്രകാരമുള്ള പരിചരണം എന്നിവയിലൂടെ ഈ ഘട്ടത്തെ സുരക്ഷിതമായി തരണം ചെയ്യാം. ഇത് ഒമ്പതാം മാസത്തിൽ പൂർണ്ണാരോഗ്യവാനായ ഒരു കുഞ്ഞിന് ജന്മം നൽകാൻ അമ്മയെ സജ്ജമാക്കുന്നു. ആരോഗ്യമാണ് ഏറ്റവും വലിയ സമ്പത്ത് എന്നാണല്ലോ, ഗർഭകാലത്ത് ഈ തത്വം അമ്മയും കുഞ്ഞും ഒരുപോലെ അർഹിക്കുന്നു.
