സൈബർപങ്കിന്റെ തുടക്കം: ഈ പുസ്തകം വായിച്ചിട്ടുണ്ടോ?

ഇന്നത്തെ ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസിന്റെയും വെർച്വൽ ലോകത്തിന്റെയും കഥകൾ പറയുന്നതിന് പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ്, ഇവയെല്ലാം മുൻകൂട്ടി കണ്ട ഒരു പുസ്തകമുണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് പറഞ്ഞാൽ വിശ്വസിക്കുമോ? 1956-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ, പലരും കേട്ടിട്ടുപോലുമില്ലാത്ത ഒരു സയൻസ് ഫിക്ഷൻ നോവൽ. ആൽഫ്രഡ് ബെസ്റ്റർ എഴുതിയ ‘The Stars My Destination’ എന്ന ഈ പുസ്തകമാണ് പിൽക്കാലത്ത് ലോകം കീഴടക്കിയ സൈബർപങ്ക് എന്ന സാഹിത്യ, സിനിമാ ശാഖയുടെ ആദ്യത്തെ വിത്തുകൾ പാകിയത്.

ഇതൊരു സാധാരണ പുസ്തക നിരൂപണമല്ല. മറിച്ച്, എഴുപത് വർഷങ്ങൾക്കിപ്പുറവും സാങ്കേതികവിദ്യയെയും മനുഷ്യന്റെ ഭാവിയെയും കുറിച്ച് ഈ പുസ്തകം നടത്തുന്ന നിരീക്ഷണങ്ങൾ എത്രത്തോളം പ്രസക്തമാണെന്നുള്ള ഒരു തിരിഞ്ഞുനോട്ടമാണ്.

എന്താണ് സൈബർപങ്ക്?

ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം മനസ്സിലാക്കുന്നതിന് മുൻപ്, എന്താണ് സൈബർപങ്ക് എന്ന് ലളിതമായി അറിയണം. ‘ഹൈടെക്, ലോ ലൈഫ്’ (High Tech, Low Life) എന്നതാണ് ഈ ശാഖയുടെ അടിസ്ഥാന ആശയം. അതായത്, സാങ്കേതികവിദ്യ വളർച്ചയുടെ പാരമ്യത്തിലെത്തുകയും എന്നാൽ മനുഷ്യന്റെ ജീവിതനിലവാരം താഴേക്ക് പോവുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു ലോകം. കൂറ്റൻ കോർപ്പറേഷനുകൾ ലോകം ഭരിക്കുന്നു, മനുഷ്യശരീരത്തിൽ യന്ത്രങ്ങൾ ഘടിപ്പിക്കുന്നു, ഡിജിറ്റൽ ലോകവും യഥാർത്ഥ ലോകവും തമ്മിലുള്ള അതിർവരമ്പുകൾ മാഞ്ഞുപോകുന്നു. ‘ബ്ലേഡ് റണ്ണർ’, ‘ദി മാട്രിക്സ്’ പോലുള്ള സിനിമകളും ‘സൈബർപങ്ക് 2077’ പോലുള്ള വീഡിയോ ഗെയിമുകളും ഈ ആശയത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്.

ഈ ആശയങ്ങളെല്ലാം ലോകപ്രശസ്തമാകുന്നതിനും പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപാണ് ആൽഫ്രഡ് ബെസ്റ്റർ തന്റെ ഭാവനാലോകം പണിതത്. അതാണ് ‘The Stars My Destination’-നെ ഒരു പ്രോട്ടോ-സൈബർപങ്ക് അഥവാ സൈബർപങ്കിന്റെ മുത്തശ്ശൻ എന്ന് വിളിക്കാൻ കാരണം.

പ്രതികാരദാഹിയുടെ അവിശ്വസനീയ യാത്ര

പുസ്തകത്തിന്റെ കഥ ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ വളരെ ലളിതമാണ്. ബഹിരാകാശത്ത് തകർന്ന ഒരു കപ്പലിൽ മരണത്തെ മുഖാമുഖം കണ്ടു കിടന്ന ഗള്ളി ഫോയിൽ എന്ന സാധാരണക്കാരനെ, അതുവഴി കടന്നുപോയ ‘വോർഗ’ എന്ന കപ്പൽ രക്ഷിക്കാതെ ഉപേക്ഷിച്ചു പോകുന്നു. ആ നിമിഷം മുതൽ ഫോയിലിന്റെ ജീവിതലക്ഷ്യം ഒന്നായി മാറുന്നു – ആ കപ്പലിനോടും അതിലെ ആളുകളോടും പ്രതികാരം ചെയ്യുക.

എന്നാൽ ഈ പ്രതികാരയാത്ര അത്ര നേർരേഖയിലുള്ള ഒന്നല്ല. കഥയുടെ വേഗത അവിശ്വസനീയമാണ്. ഏകദേശം 250 പേജുകൾ മാത്രമുള്ള ഈ നോവലിൽ സംഭവബഹുലമായ ഒരുപാട് കാര്യങ്ങൾ മിന്നൽ വേഗത്തിൽ നടക്കുന്നു. ചിലപ്പോൾ വായനക്കാരന് കാര്യങ്ങൾ കൈവിട്ടുപോകുന്ന പ്രതീതിയുണ്ടാകാം. വിദ്യാഭ്യാസമോ ലക്ഷ്യബോധമോ ഇല്ലാത്ത, ജീവിതം തള്ളിനീക്കുന്ന ഒരു സാധാരണ മനുഷ്യനിൽ നിന്ന് സൈബർനെറ്റിക് അവയവങ്ങളും അസാമാന്യമായ കഴിവുകളുമുള്ള ഒരു അതിമാനുഷനിലേക്കുള്ള ഗള്ളി ഫോയിലിന്റെ മാറ്റം അവിശ്വസനീയമാംവിധം ബെസ്റ്റർ വരച്ചുകാട്ടുന്നു.

ടെലിപോർട്ടേഷനും കോർപ്പറേറ്റ് ലോകവും

‘ജോണ്ടിങ്’ (Jaunting) എന്ന പേരിലറിയപ്പെടുന്ന ഒരു ആശയമാണ് ഈ ലോകത്തിന്റെ ഗതിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നത്. മനുഷ്യന് സ്വന്തം ചിന്താശക്തി ഉപയോഗിച്ച് ഒരിടത്തുനിന്ന് മറ്റൊരിടത്തേക്ക് തൽക്ഷണം സഞ്ചരിക്കാൻ (Teleportation) കഴിയുന്ന അവസ്ഥയാണിത്. ഈ കഴിവ് ലോകത്തിന്റെ സാമൂഹിക, സാമ്പത്തിക ഘടനയെ ആകെ മാറ്റിമറിച്ചു. സൗരയൂഥത്തിലെ ഗ്രഹങ്ങൾ തമ്മിൽ യുദ്ധം നടക്കുന്നു. ലോകം ഭരിക്കുന്നത് സ്വന്തം ലാഭം മാത്രം നോക്കുന്ന വൻകിട കോർപ്പറേറ്റ് കുടുംബങ്ങളാണ്.

ഇന്നത്തെ ടെക് ഭീമന്മാരെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്ന തരത്തിലാണ് ഈ കോർപ്പറേറ്റുകളുടെ പ്രവർത്തനം. ഏറ്റവും രസകരമായ കാര്യം, ഈ ലോകത്തെ അതിസമ്പന്നർ തങ്ങളുടെ പദവി കാണിക്കുന്നത് കാലഹരണപ്പെട്ട സാങ്കേതികവിദ്യകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ്. സാധാരണക്കാർക്ക് ചിന്തിക്കാൻ പോലും കഴിയാത്ത ഫോണുകൾ, ട്രെയിനുകൾ, കുതിരവണ്ടികൾ എന്നിവയെല്ലാം അവർക്ക് ആഢ്യത്വത്തിന്റെ ചിഹ്നങ്ങളാണ്. ടെലിപോർട്ടേഷൻ സാധാരണമായ ഒരു ലോകത്ത്, പഴയ യാത്രാമാർഗ്ഗങ്ങൾ ഒരു സ്റ്റാറ്റസ് സിംബലായി മാറുന്നു എന്നത് ബെസ്റ്ററിന്റെ ദീർഘവീക്ഷണത്തിന് ഉദാഹരണമാണ്.

കാലത്തിനു മുൻപേ സഞ്ചരിച്ച ആശയങ്ങൾ

ഈ നോവലിനെ ഒരു ക്ലാസിക് ആക്കി മാറ്റുന്നത് അതിലെ ദീർഘവീക്ഷണമുള്ള ആശയങ്ങളാണ്. അവയിൽ ചിലത് താഴെ പറയുന്നവയാണ്:

• സൈബർനെറ്റിക് ഓഗ്മെന്റേഷൻ (Cybernetic Augmentation): മനുഷ്യശരീരത്തിൽ യന്ത്രഭാഗങ്ങൾ ഘടിപ്പിച്ച് കഴിവുകൾ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്ന ആശയം ഈ പുസ്തകത്തിൽ വളരെ വ്യക്തമായി പറയുന്നുണ്ട്. ഗള്ളി ഫോയിലിന്റെ ശരീരത്തിൽ വരുത്തുന്ന മാറ്റങ്ങൾ ഇന്ന് നാം ചർച്ച ചെയ്യുന്ന ട്രാൻസ്ഹ്യൂമനിസത്തിന്റെ ആദ്യരൂപമാണ്.
• സിനസ്തേഷ്യയുടെ (Synesthesia) ചിത്രീകരണം: പുസ്തകത്തിന്റെ ക്ലൈമാക്സ് വായനയെ ഒരു പുതിയ തലത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നു. ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ പരസ്പരം കൂടിക്കലരുന്ന ‘സിനസ്തേഷ്യ’ എന്ന അവസ്ഥയെയാണ് ഇവിടെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ശബ്ദങ്ങൾക്ക് രുചിയറിയാനും ഗന്ധങ്ങളെ കാണാനും കഴിയുന്ന ഒരു അവസ്ഥ. അക്ഷരങ്ങളും വാക്കുകളും പേജിൽ ചിതറിക്കിടക്കുന്ന രീതിയിൽ അച്ചടിച്ചുകൊണ്ട് ഈ അനുഭവം വായനക്കാരിലേക്ക് പകരാൻ ബെസ്റ്റർ ശ്രമിക്കുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ, ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ ഇ-ബുക്ക് പതിപ്പിനേക്കാൾ അച്ചടിച്ച കോപ്പിയാണ് കൂടുതൽ മികച്ച വായനാനുഭവം നൽകുന്നത്.
• കോർപ്പറേറ്റ് ആധിപത്യം: സർക്കാരുകളെക്കാൾ ശക്തരായ, സ്വന്തം നിയമങ്ങളുള്ള കോർപ്പറേഷനുകൾ ലോകം നിയന്ത്രിക്കുന്ന കാഴ്ച ഇന്നത്തെ ലോകത്ത് ഒരു പരിധി വരെ യാഥാർത്ഥ്യമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്.

കാലത്തിന്റെ പരിമിതികളും വിമർശനങ്ങളും

എഴുപത് വർഷം മുൻപ് എഴുതിയ ഒരു പുസ്തകമായതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഇതിന് അതിന്റേതായ പരിമിതികളുണ്ട്. സ്ത്രീ കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന രീതിയും വംശീയമായ ചില പരാമർശങ്ങളും ഇന്നത്തെ സാമൂഹിക സാഹചര്യങ്ങളിൽ തീർത്തും അസ്വീകാര്യമാണ്. നോവലിന്റെ തുടക്കത്തിൽ നടക്കുന്ന ഒരു ലൈംഗികാതിക്രമത്തെ വളരെ നിസ്സാരവൽക്കരിച്ച് കാണുന്നുണ്ട്. ഇത് ഒരു ക്രൂരകൃത്യം എന്നതിലുപരി ഒരു കുസൃതിയായാണ് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്, ഇത് വലിയൊരു പോരായ്മയാണ്. കൂടാതെ, കഥയുടെ അവസാന ഭാഗത്ത് യാതൊരു യുക്തിയുമില്ലാതെ തിരുകിക്കയറ്റിയ ഒരു പ്രണയകഥയുമുണ്ട്. ഈ കുറവുകൾക്കിടയിലും പുസ്തകം മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന അടിസ്ഥാന ആശയങ്ങൾ അതിന്റെ മൂല്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.

എന്തുകൊണ്ട് ഈ പുസ്തകം ഇന്നും പ്രസക്തമാകുന്നു?

‘The Stars My Destination’ കേവലം ഒരു പ്രതികാരകഥയല്ല. മനുഷ്യൻ, സാങ്കേതികവിദ്യ, സമൂഹം എന്നിവ തമ്മിലുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ ബന്ധങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു പഠനമാണ്. ഒരു മനുഷ്യന് എത്രത്തോളം മാറാൻ കഴിയും? പ്രതികാരം ഒരുവനെ എവിടെയെത്തിക്കും? സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ വളർച്ച മനുഷ്യത്വത്തെ ഇല്ലാതാക്കുമോ? തുടങ്ങിയ ചോദ്യങ്ങൾ ഈ നോവൽ വായനക്കാരോട് ചോദിക്കുന്നു.

ഇന്നത്തെ ഡിജിറ്റൽ യുഗത്തിൽ, നമ്മുടെ സ്വകാര്യതയും വ്യക്തിത്വവും കോർപ്പറേഷനുകളുടെയും സാങ്കേതികവിദ്യയുടെയും കൈകളിൽ അമരുമ്പോൾ, ആൽഫ്രഡ് ബെസ്റ്റർ പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ് വരച്ചുകാട്ടിയ ആ ഭാവനാലോകത്തിന് ഏറെ പ്രസക്തിയുണ്ട്. സയൻസ് ഫിക്ഷൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവരും, പ്രത്യേകിച്ച് സൈബർപങ്ക് എന്ന ആശയത്തിൽ താല്പര്യമുള്ളവരും തീർച്ചയായും വായിച്ചിരിക്കേണ്ട ഒരു അടിസ്ഥാന ഗ്രന്ഥമാണിത്. ഒരുപക്ഷേ, ഈ പുസ്തകം വായിച്ചുകഴിയുമ്പോൾ നിങ്ങൾ ഇന്ന് കാണുന്ന പല പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യാ വാർത്തകളെയും മറ്റൊരു കണ്ണിലൂടെ നോക്കാൻ തുടങ്ങിയേക്കാം.