ടിക്കറ്റ് ഭീമനെ പൂട്ടുമോ? ട്രംപിന്റെ നീക്കത്തിൽ ആശങ്ക

ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ടിക്കറ്റിംഗ് ഭീമനെതിരെയുള്ള നിർണായക നിയമപോരാട്ടത്തിന് ദിവസങ്ങൾ മാത്രം ബാക്കിനിൽക്കെ, അമേരിക്കൻ നിയമവകുപ്പിൽ (Department of Justice – DOJ) നാടകീയ രംഗങ്ങൾ. സംഗീത പരിപാടികളുടെയും മറ്റ് വിനോദ പരിപാടികളുടെയും ടിക്കറ്റ് വിൽപ്പനയിൽ കുത്തകാവകാശം സ്ഥാപിച്ച ലൈവ് നേഷൻ-ടിക്കറ്റ്മാസ്റ്റർ എന്ന കമ്പനിക്കെതിരായ കേസ് അട്ടിമറിക്കപ്പെടുമോ എന്ന ആശങ്ക ശക്തമാവുകയാണ്.

കേസിന് നേതൃത്വം നൽകിയിരുന്ന, നിയമവകുപ്പിലെ കുത്തകവിരുദ്ധ വിഭാഗത്തിന്റെ (Antitrust Division) തലപ്പത്തുണ്ടായിരുന്ന ഗെയിൽ സ്ലേറ്ററുടെ അപ്രതീക്ഷിത രാജിയിലാണ് സംഭവങ്ങളുടെ തുടക്കം. മാർച്ച് ആദ്യം കേസിന്റെ വിചാരണ ആരംഭിക്കാനിരിക്കെയാണ് ഈ നിർണായക മാറ്റം. വ്യക്തിപരമായ എക്സ് അക്കൗണ്ടിലൂടെയായിരുന്നു സ്ലേറ്ററുടെ രാജി പ്രഖ്യാപനം. എന്നാൽ, നിയമവകുപ്പിലെ കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കുന്നവർക്ക് ഇതൊരു ഞെട്ടലായിരുന്നില്ല. മാസങ്ങളായി പുകയുന്ന ചില പ്രശ്നങ്ങളുടെ സ്വാഭാവിക പരിണാമം മാത്രമായിരുന്നു അത്.

അകത്തെ പടലപ്പിണക്കങ്ങൾ

ഗെയിൽ സ്ലേറ്ററും അവരുടെ ടീമും നിയമവകുപ്പിലെ ഉന്നത നേതൃത്വവുമായി ഏറെക്കാലമായി അത്ര രസത്തിലായിരുന്നില്ല. പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ വ്യക്തിപരമായ താല്പര്യങ്ങൾ പലപ്പോഴും ഇത്തരം നിയമപോരാട്ടങ്ങളിൽ നിഴലിക്കുന്നു എന്ന ആരോപണം ശക്തമായിരുന്നു. ആര് പറയുന്നതാണ് നിയമം എന്ന് പോലും വ്യക്തമല്ലാത്ത അവസ്ഥ.

കഴിഞ്ഞ വേനൽക്കാലത്ത്, സ്ലേറ്ററുടെ രണ്ട് പ്രധാന സഹായികളെ “അനുസരണക്കേട്” ആരോപിച്ച് പിരിച്ചുവിട്ടിരുന്നു. ഹ്യൂലറ്റ് പാക്കാർഡ് എന്റർപ്രൈസും (HPE) ജൂനിപർ നെറ്റ്‌വർക്കും തമ്മിലുള്ള ഒരു വയർലെസ് നെറ്റ്‌വർക്കിംഗ് ഇടപാടിനെ ഇവർ എതിർത്തതായിരുന്നു യഥാർത്ഥ കാരണം. ട്രംപുമായി അടുത്ത ബന്ധമുള്ള ലോബിയിസ്റ്റുകളും നിയമവകുപ്പിലെ ചില ഉദ്യോഗസ്ഥരും ഈ ഇടപാടിനായി ശക്തമായി രംഗത്തുണ്ടായിരുന്നു. സ്ലേറ്റർ രാജി പ്രഖ്യാപിക്കുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള ആഴ്ചയിൽ, അവരുടെ മൂന്നാമതൊരു സഹപ്രവർത്തകനും സ്ഥാനമൊഴിഞ്ഞു. ഇതോടെ, കാര്യങ്ങൾ കൈവിട്ടുവെന്ന് വ്യക്തമായി.

ഈ സംഭവവികാസങ്ങൾ കൂടുതൽ സംശയമുണർത്താൻ ഒരു പ്രധാന കാരണമുണ്ട്. എച്ച്പിഇ-ജൂനിപർ ഇടപാടിനായി ചരടുവലിച്ച, ട്രംപിന്റെ വിശ്വസ്തനായ ലോബിയിസ്റ്റ് മൈക്ക് ഡേവിസ്, ഇപ്പോൾ ലൈവ് നേഷൻ-ടിക്കറ്റ്മാസ്റ്റർ കമ്പനിക്ക് വേണ്ടിയും പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ. ഇതോടെ, പുകഞ്ഞ കൊള്ളി പുറത്തായി എന്ന് പറയാം. “മുമ്പ് പരോക്ഷമായി നടന്നിരുന്നത് ഇപ്പോൾ പ്രത്യക്ഷമായിരിക്കുന്നു,” പേര് വെളിപ്പെടുത്താത്ത ഒരു മുൻ നിയമവകുപ്പ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ പറഞ്ഞു. “വൻകിട കോർപ്പറേഷനുകൾക്ക് പണവും രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനവും ഉപയോഗിച്ച് എന്ത് ഇടപാടും നിയമവിധേയമാക്കാം എന്ന അവസ്ഥ വന്നിരിക്കുന്നു.”

എന്താണ് ടിക്കറ്റ്മാസ്റ്ററിനെതിരെയുള്ള കേസ്?

എന്തുകൊണ്ടാണ് ഈ കേസ് ഇത്രയധികം പ്രാധാന്യം നേടുന്നത്? 2024 മെയ് മാസത്തിലാണ് അമേരിക്കൻ നിയമവകുപ്പും 40 സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ അറ്റോർണി ജനറൽമാരും ചേർന്ന് ലൈവ് നേഷൻ-ടിക്കറ്റ്മാസ്റ്ററിനെതിരെ കേസ് ഫയൽ ചെയ്തത്. ഇതൊരു സാധാരണ കേസല്ല, മറിച്ച് കമ്പനിയെ വിഭജിച്ച് കുത്തക അവസാനിപ്പിക്കണം എന്ന കടുത്ത ആവശ്യമാണ് അവർ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നത്.

കമ്പനിക്കെതിരായ പ്രധാന ആരോപണങ്ങൾ ഇവയാണ്:

• തങ്ങളുടെ ബിസിനസ്സിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങൾ കൂട്ടിക്കെട്ടി കലാകാരന്മാരെയും വേദികളെയും ചൂഷണം ചെയ്യുന്നു.
• പുതിയ കമ്പനികൾ വിപണിയിലേക്ക് വരുന്നത് തടയാൻ പ്രത്യേകതരം കരാറുകളിൽ ഏർപ്പെടുന്നു.
• തങ്ങളുമായി സഹകരിക്കാത്തവരെ സാമ്പത്തികമായി തകർക്കുമെന്ന് ഭീഷണിപ്പെടുത്തുന്നു.
• ഇതെല്ലാം വഴി ടിക്കറ്റ് നിരക്കുകൾ കൃത്രിമമായി ഉയർത്തി ഉപഭോക്താക്കളെ കൊള്ളയടിക്കുന്നു.

നമ്മുടെ നാട്ടിൽ സിനിമ ടിക്കറ്റുകൾക്ക് സർക്കാർ നിയന്ത്രണമോ ഒരു ഏകദേശ ധാരണയോ ഉള്ളതുപോലെയല്ല അമേരിക്കയിൽ. അവിടെ ഇത്തരം ഭീമൻ കമ്പനികൾക്ക് തോന്നിയപോലെ വില നിശ്ചയിക്കാനാകും. ഇതിനെതിരെയാണ് നിയമപോരാട്ടം. എന്നാൽ, തങ്ങൾക്കെതിരായ ആരോപണങ്ങൾ അടിസ്ഥാനരഹിതമാണെന്നും ടിക്കറ്റ് വില കൂടുന്നതിന് കാരണം മറ്റു പലതുമാണെന്നുമാണ് ലൈവ് നേഷൻ-ടിക്കറ്റ്മാസ്റ്റർ വാദിക്കുന്നത്.

ഇനി എന്ത്? സംസ്ഥാനങ്ങൾ വിട്ടുകൊടുക്കില്ല

നിയമവകുപ്പിലെ പ്രധാനികൾ ഒന്നൊന്നായി കൊഴിഞ്ഞുപോകുന്നതോടെ, സർക്കാർ ഈ കേസിൽ നിന്ന് പിന്മാറുമോ എന്ന ചോദ്യം ശക്തമായി ഉയരുന്നുണ്ട്. ഒരുപക്ഷേ, സർക്കാർ കമ്പനിയുമായി ഒത്തുതീർപ്പിലെത്താനും സാധ്യതയുണ്ട്. അങ്ങനെ സംഭവിച്ചാൽ ഈ നിയമപോരാട്ടം അവസാനിക്കുമോ?

ഇല്ല എന്നാണ് ഉത്തരം. അതാണ് ഈ കേസിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ കാര്യം.

കേന്ദ്ര നിയമവകുപ്പ് പിന്മാറിയാലും, കേസിൽ കക്ഷികളായ 40 സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ഒറ്റയ്ക്കോ കൂട്ടായോ മുന്നോട്ട് പോകാനാകും. ഗെയിൽ സ്ലേറ്റർ രാജി പ്രഖ്യാപിച്ച അതേ ദിവസം, കാലിഫോർണിയയിലെ കുത്തകവിരുദ്ധ വിഭാഗം തലവൻ പോള ബ്ലിസാർഡ് ഉറപ്പിച്ചു പറഞ്ഞു: “മാർച്ച് 2-ന് ലൈവ് നേഷനെതിരായ വിചാരണയുമായി ഞങ്ങൾ മുന്നോട്ട് പോകും.” ടെന്നസി അറ്റോർണി ജനറലും കേസിൽ നിന്ന് പിന്മാറില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

സ്ലേറ്ററുടെ സ്ഥാനത്തേക്ക് താൽക്കാലികമായി ചുമതലയേറ്റ ഒമീദ് അസ്സെഫി, കേസ് ശക്തമായി തുടരുമെന്ന് പ്രതിജ്ഞയെടുത്തിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, രാഷ്ട്രീയ സമ്മർദ്ദങ്ങൾ എത്രത്തോളം ഉണ്ടാകുമെന്ന് കണ്ടറിയണം.

കേസിന്റെ ഭാവി തുലാസിൽ

നിലവിൽ, ലൈവ് നേഷൻ-ടിക്കറ്റ്മാസ്റ്റർ കേസ് ഒരു നിർണായക ഘട്ടത്തിലാണ്. ഒരു വശത്ത്, രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനമുപയോഗിച്ച് കേസ് അട്ടിമറിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന കോർപ്പറേറ്റ് ശക്തികൾ. മറുവശത്ത്, ഉപഭോക്താക്കളുടെ താല്പര്യം സംരക്ഷിക്കാൻ ഏതറ്റം വരെയും പോകുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾ. അമേരിക്കൻ നിയമവ്യവസ്ഥയുടെ ചരിത്രത്തിലെ തന്നെ ശ്രദ്ധേയമായ ഈ പോരാട്ടത്തിന്റെ ഭാവി എന്തായിരിക്കുമെന്ന് പ്രവചിക്കുക അസാധ്യം.

വൻകിട കോർപ്പറേറ്റുകളുടെ രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനത്തിന് മുന്നിൽ നിയമം വഴിമാറുമോ, അതോ സാധാരണക്കാരായ ഉപഭോക്താക്കളുടെ താൽപ്പര്യം സംരക്ഷിക്കപ്പെടുമോ? ലോകം ഉറ്റുനോക്കുന്ന ഈ ചോദ്യത്തിനുള്ള ഉത്തരം വരും ആഴ്ചകളിൽ നമുക്ക് മുന്നിലെത്തും.