സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിൽ വീടുകൾക്ക് പൊന്നുംവില: എഐ പണം ഒഴുക്കുന്നു

സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ ലോക തലസ്ഥാനമെന്ന് അറിയപ്പെടുന്ന സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിൽ ഇപ്പോൾ നടക്കുന്നത് സ്വപ്നമാണോ യാഥാർഥ്യമാണോ എന്ന് തിരിച്ചറിയാനാവാത്ത ചില കാര്യങ്ങളാണ്. ഒരു വീട് വാങ്ങുന്നത് ഇവിടെ എക്കാലത്തും വലിയൊരു സ്വപ്നം മാത്രമായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ നടക്കുന്ന കച്ചവടങ്ങൾ കേട്ടാൽ ആരും ഒന്നു ഞെട്ടിപ്പോകും. ചോദിക്കുന്നതിന്റെ ഇരട്ടി വില നൽകി വീടുകൾ സ്വന്തമാക്കാൻ ആളുകൾ മത്സരിക്കുകയാണ്. ടെക് ലോകത്തെ പണക്കൊഴുപ്പ് സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിലെ ഭവന വിപണിയെ അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ ഭ്രാന്തുപിടിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

കാര്യങ്ങൾ എത്രത്തോളം കൈവിട്ടുപോയി എന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ ഈയൊരു ഉദാഹരണം മാത്രം മതി.

കണ്ണുതള്ളിക്കുന്ന വിലപേശലുകൾ

സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ റെസിഡൻഷ്യൽ ഏരിയകളിലൊന്നാണ് കൗ ഹോളോ (Cow Hollow). അവിടെ 5,700 ചതുരശ്രയടി വിസ്തീർണ്ണമുള്ള ആറ് കിടപ്പുമുറികളുള്ള ഒരു വീട് വിൽപ്പനയ്ക്ക് വെച്ചത് 7.95 മില്യൺ ഡോളറിനാണ് (ഏകദേശം 66 കോടി രൂപ). രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ ആ വീട് വിറ്റുപോയത് എത്ര രൂപയ്ക്കാണെന്ന് അറിയാമോ? അവിശ്വസനീയമായ 15 മില്യൺ ഡോളറിന്! അതായത്, ചോദിച്ച വിലയുടെ ഏകദേശം ഇരട്ടി, ഏകദേശം 125 കോടി ഇന്ത്യൻ രൂപ!

ഇതിലെ കൗതുകം അതല്ല. 2020-ൽ കോവിഡ് മഹാമാരിയുടെ സമയത്ത് നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് ആളുകൾ ഒഴിഞ്ഞുപോകുന്ന സമയത്താണ് നിലവിലെ ഉടമകൾ ഈ വീട് വാങ്ങിയത്. അന്ന് അവർ മുടക്കിയത് 7.8 മില്യൺ ഡോളർ. ആറ് വർഷം തികയും മുൻപ് അവർക്ക് ലഭിച്ചത് മുടക്കുമുതലിന്റെ ഇരട്ടി ലാഭം. ഈ വിൽപ്പനയുടെ വാർത്ത പുറത്തുവന്നതോടെ സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ വലിയ ചർച്ചകൾക്കാണ് വഴിവെച്ചത്.

ഇതൊരു ഒറ്റപ്പെട്ട സംഭവമല്ല. പ്രെസിഡിയോ ഹൈറ്റ്‌സ് എന്ന മറ്റൊരു ഉയർന്ന പ്രദേശത്ത് 4,100 ചതുരശ്രയടിയുള്ള ഒരു വീട് വിൽപ്പനയ്ക്ക് വെച്ചത് 4.4 മില്യൺ ഡോളറിനാണ്. ഒരാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ അത് വിറ്റുപോയത് 8.2 മില്യൺ ഡോളറിനും. ഈ വീട് നേരിൽ കണ്ട ഒരു വെഞ്ച്വർ ക്യാപിറ്റലിസ്റ്റ് (Venture Capitalist) ആയ നിക്കോൾ വിഷോഫ് എക്സ് പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിൽ കുറിച്ചത് ഇങ്ങനെയാണ്: “ഒരു ശരാശരി വീട്, മികച്ച ലൊക്കേഷൻ. എന്നാൽ ബാൽക്കണിയിൽ നിന്ന് നോക്കുമ്പോൾ കാണുന്നത് കത്തിനശിച്ച ഒരു അയൽവീടാണ്. എന്നിട്ടും ആരോ ഇത് 8.2 മില്യൺ ഡോളറിന് വാങ്ങിയിരിക്കുന്നു. പണം കത്തിക്കുന്നത് കാണണമെങ്കിൽ സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിൽ വീട് കാണാൻ വന്നാൽ മതി.”

ചെറിയ മീനുകൾക്കും രക്ഷയില്ല

ഈ ഭ്രാന്ത് ശതകോടീശ്വരന്മാർ താമസിക്കുന്ന എട്ടുനില വീടുകളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല എന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം. സാധാരണക്കാർക്ക് അല്പമെങ്കിലും താങ്ങാനാവുന്ന ഇടത്തരം ലക്ഷ്വറി വീടുകളുടെ വിപണിയിലും തീയാണ് വില. ബെർണൽ ഹൈറ്റ്സ് എന്ന പ്രദേശത്ത് 2,300 ചതുരശ്രയടിയുള്ള ഒരു വീട് ഈയിടെ 4 മില്യൺ ഡോളറിനാണ് വിറ്റത്. ചോദിച്ചതിലും ഒരു മില്യൺ ഡോളർ കൂടുതൽ.

രണ്ട് വർഷം മുൻപ് ഇതേ വീട് 2.95 മില്യൺ ഡോളറിന് വിൽക്കാൻ ശ്രമിച്ചിട്ട് നടന്നിരുന്നില്ല എന്നോർക്കണം. ചുരുങ്ങിയ കാലം കൊണ്ട് വിപണിയിലുണ്ടായ മാറ്റം എത്ര വലുതാണെന്ന് ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ചോദിക്കുന്നതിലും കോടികൾ അധികം നൽകാൻ ആളുകൾ തയ്യാറാകുന്നത് ഇപ്പോൾ ഒരു സാധാരണ കാഴ്ചയായി മാറിയിരിക്കുന്നു.

എവിടെ നിന്നാണ് ഈ പണം ഒഴുകിയെത്തുന്നത്?

എന്തുകൊണ്ടാണ് സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിലെ ഭവന വിപണി പെട്ടെന്ന് ഇങ്ങനെ ആളിക്കത്താൻ തുടങ്ങിയത്? ഉത്തരം വളരെ ലളിതമാണ് – ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് (Artificial Intelligence).

ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മൂല്യമുള്ള എഐ കമ്പനികളായ ഓപ്പൺഎഐ (OpenAI), ആന്ത്രോപിക് (Anthropic) എന്നിവയുടെയെല്ലാം ആസ്ഥാനം സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിലാണ്. ഈ കമ്പനികളിലെ ജീവനക്കാർക്ക് അവരുടെ കൈവശമുള്ള ഓഹരികൾ (Stock Options) വിൽക്കാൻ കമ്പനികൾ അടുത്തിടെ അവസരം നൽകിയിരുന്നു. സെക്കൻഡറി മാർക്കറ്റ് ഇടപാടുകൾ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇതിലൂടെ സാധാരണക്കാരായ പല ജീവനക്കാരുടെയും കൈകളിലെത്തിയത് ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ഡോളറാണ്.

പുതുതായി കോടീശ്വരന്മാരായ ഈ ടെക്കികളിൽ പലരും നഗരത്തിൽ തന്നെ സ്ഥിരതാമസമാക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരാണ്. സ്വാഭാവികമായും, അവർ ആ പണം നിക്ഷേപിക്കുന്നത് റിയൽ എസ്റ്റേറ്റിലാണ്. ഇതോടെയാണ് വിപണിയിൽ ഡിമാൻഡ് കുതിച്ചുയർന്നത്.

• എഐ കമ്പനികളുടെ വളർച്ച: ഓപ്പൺഎഐ പോലുള്ള കമ്പനികളുടെ വളർച്ചയോടെ ജീവനക്കാരുടെ ഓഹരികൾക്ക് മൂല്യം കുതിച്ചുയർന്നു.
• ലിക്വിഡിറ്റി (Liquidity): ഓഹരികൾ വിൽക്കാൻ അവസരം ലഭിച്ചതോടെ ജീവനക്കാരുടെ കൈകളിൽ കോടിക്കണക്കിന് ഡോളർ പണമായി എത്തി.
• റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ് നിക്ഷേപം: ഈ പണം ഭൂരിഭാഗവും ഒഴുകിയെത്തിയത് സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിലെ ഭവന വിപണിയിലേക്കാണ്.

കമ്പനികൾ പബ്ലിക് ആവുന്നതിന് (IPO) മുൻപ് തന്നെ ജീവനക്കാർക്ക് ഓഹരി വിറ്റ് പണമാക്കാൻ അവസരം ലഭിക്കുന്നത് സമീപകാലത്തെ ഒരു പുതിയ ട്രെൻഡാണ്. ഇതിന്റെ പ്രതിഫലനമാണ് ഇപ്പോൾ റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ് വിപണിയിൽ കാണുന്നത്.

യഥാർത്ഥ കൊടുങ്കാറ്റ് വരാനിരിക്കുന്നതേയുള്ളൂ

ഇപ്പോൾ കാണുന്നതൊന്നും ഒന്നുമല്ല, ഒരു തുടക്കം മാത്രമാണെന്നാണ് ഈ രംഗത്തെ വിദഗ്ദ്ധർ പറയുന്നത്. കാരണം, ഓപ്പൺഎഐ, ആന്ത്രോപിക്, ഇലോൺ മസ്കിന്റെ സ്പേസ്എക്സ് (SpaceX) തുടങ്ങിയ ടെക് ഭീമന്മാർ ഇനിയും പബ്ലിക് ലിമിറ്റഡ് കമ്പനികളായിട്ടില്ല. ഇവർ സ്റ്റോക്ക് മാർക്കറ്റിൽ ലിസ്റ്റ് ചെയ്യുമ്പോൾ (IPO) സംഭവിക്കാൻ പോകുന്നത് ഇതിലും വലിയൊരു പണത്തിന്റെ ഒഴുക്കായിരിക്കും.

അന്ന് ആയിരക്കണക്കിന് ജീവനക്കാർ ഒറ്റയടിക്ക് കോടീശ്വരന്മാരാകും. അവർ കൂടി വീട് വാങ്ങാൻ ഇറങ്ങുമ്പോൾ സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിലെ വീടുകളുടെ വില എവിടെയെത്തി നിൽക്കുമെന്ന് പ്രവചിക്കാൻ പോലും സാധ്യമല്ല. കേരളത്തിലെ ഗൾഫ് പണത്തിന്റെ കുത്തൊഴുക്ക് നമ്മുടെ റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ് വിപണിയെ മാറ്റിമറിച്ചതുപോലെ, എഐ പണം സിലിക്കൺ വാലിയുടെ ഭൂപ്രകൃതി തന്നെ മാറ്റിവരയ്ക്കുകയാണ്.

ഈ കുതിച്ചുചാട്ടം നഗരത്തിലെ സാധാരണക്കാരുടെ ജീവിതത്തെ എങ്ങനെ ബാധിക്കുമെന്ന ആശങ്കയും ശക്തമാണ്. അധ്യാപകർ, നഴ്സുമാർ, സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥർ തുടങ്ങിയവർക്ക് ഒരു വീട് വാടകയ്ക്കെടുക്കാൻ പോലും കഴിയാത്ത സാഹചര്യമാണ് നിലവിലുള്ളത്. ടെക് വ്യവസായം സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഈ സാമ്പത്തിക അന്തരം നഗരത്തിന്റെ സാമൂഹിക ഘടനയെത്തന്നെ തകിടം മറിച്ചേക്കാം. സാങ്കേതികവിദ്യ ഒരു വിഭാഗത്തിന് അഭിവൃദ്ധി നൽകുമ്പോൾ, മറ്റൊരു വലിയ വിഭാഗത്തിന് ജീവിക്കാൻ പോലും പ്രയാസമുണ്ടാക്കുന്ന കാഴ്ചയാണ് സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിൽ കാണുന്നത്.