ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം ചിത്രം വിനയായി; ജെയിംസ് കോമി കുരുക്കിൽ

സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ പങ്കുവെക്കുന്ന ഒരു ചിത്രം എത്രത്തോളം വലിയ തലവേദനയാണ് സൃഷ്ടിക്കുക? ചിലപ്പോൾ അത് ഒരു രാജ്യത്തെ മുൻ അന്വേഷണ ഏജൻസി തലവനെതിരെ പ്രസിഡന്റിന് നേരെയുള്ള വധഭീഷണി എന്ന ഗുരുതരമായ കുറ്റാരോപണത്തിലേക്ക് വരെ നയിച്ചേക്കാം. അമേരിക്കൻ ഫെഡറൽ ബ്യൂറോ ഓഫ് ഇൻവെസ്റ്റിഗേഷൻ (FBI) മുൻ ഡയറക്ടർ ജെയിംസ് കോമിയാണ് ഇപ്പോൾ അത്തരമൊരു കുരുക്കിൽപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.

കടൽത്തീരത്ത് നിന്നും പകർത്തിയ കടൽച്ചിപ്പികളുടെ ഒരു ചിത്രം ഇൻസ്റ്റാഗ്രാമിൽ പങ്കുവെച്ചതിനാണ് അദ്ദേഹത്തിനെതിരെ യുഎസ് നീതിന്യായ വകുപ്പ് (Department of Justice) കേസെടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ നിരുപദ്രവമെന്ന് തോന്നുന്ന ഈ സോഷ്യൽ മീഡിയ പോസ്റ്റ്, മുൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിനെതിരായ ഗൂഢമായ ഭീഷണിയാണെന്നാണ് പ്രോസിക്യൂഷന്റെ വാദം.

എന്താണ് ഈ ചിത്രത്തിലെ വിവാദം?

കഴിഞ്ഞ വർഷം മേയിൽ കോമി ഇൻസ്റ്റാഗ്രാമിൽ പോസ്റ്റ് ചെയ്ത ഒരു ചിത്രമാണ് പ്രശ്നങ്ങളുടെയെല്ലാം തുടക്കം. കടൽത്തീരത്ത് ചിപ്പികൾ കൊണ്ട് “8647” എന്ന് എഴുതിവെച്ചതിന്റെ ചിത്രമായിരുന്നു അത്. “Cool shell formation on my beach walk” (എന്റെ ബീച്ച് യാത്രയിൽ കണ്ട രസകരമായ ചിപ്പികളുടെ രൂപീകരണം) എന്ന ലളിതമായ അടിക്കുറിപ്പും ഒപ്പമുണ്ടായിരുന്നു.

എന്നാൽ ഈ അക്കങ്ങളിൽ അപകടം പതിയിരിപ്പുണ്ടെന്നാണ് നീതിന്യായ വകുപ്പ് പറയുന്നത്. അവരുടെ വ്യാഖ്യാനം ഇങ്ങനെയാണ്:

• “86”: അമേരിക്കൻ സംഭാഷണ ശൈലിയിൽ (American Slang) ‘ഒഴിവാക്കുക’, ‘ഇല്ലാതാക്കുക’ അല്ലെങ്കിൽ ‘പുറത്താക്കുക’ എന്നൊക്കെ അർത്ഥം വരുന്ന ഒരു പ്രയോഗമാണിത്.
• “47”: ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് അമേരിക്കയുടെ 47-ാമത് പ്രസിഡന്റായി വീണ്ടും മത്സരിക്കാൻ ഒരുങ്ങുകയാണ്. ആ സ്ഥാനത്തെയാണ് ഈ സംഖ്യ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നത്.

ഈ രണ്ട് സംഖ്യകളും ചേർത്തുവെക്കുമ്പോൾ, “ട്രംപിനെ ഇല്ലാതാക്കുക” എന്ന ഭീഷണിയുടെ സ്വരമാണ് അതിനുള്ളതെന്ന് പ്രോസിക്യൂഷൻ വാദിക്കുന്നു. “സാഹചര്യങ്ങൾ അറിയാവുന്ന ഒരാൾക്ക് ഇത് ശാരീരികമായി ഉപദ്രവിക്കാനുള്ള ഗൗരവമേറിയ ഉദ്ദേശ്യത്തിന്റെ പ്രകടനമായി വ്യാഖ്യാനിക്കാൻ കഴിയും” എന്നാണ് നോർത്ത് കരോലിന ഫെഡറൽ കോടതിയിൽ സമർപ്പിച്ച കുറ്റപത്രത്തിൽ പറയുന്നത്.

അറ്റോർണി ജനറൽ ടോഡ് ബ്ലാൻഷിന്റെ വാക്കുകൾ ഇതിന് കൂടുതൽ ഗൗരവം നൽകുന്നു. “ട്രംപിന്റെ ജീവനെടുക്കുമെന്നും ശാരീരികമായി ഉപദ്രവിക്കുമെന്നും കോമി അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ഭീഷണി മുഴക്കി” എന്നാണ് അദ്ദേഹം വാർത്താസമ്മേളനത്തിൽ ആരോപിച്ചത്.

വിശദീകരണവുമായി കോമി

വിവാദം ആളിക്കത്തിയതോടെ ജെയിംസ് കോമി ആ സോഷ്യൽ മീഡിയ പോസ്റ്റ് പിൻവലിച്ചിരുന്നു. താൻ അങ്ങനെയൊരു അർത്ഥം ഉദ്ദേശിച്ചിരുന്നില്ലെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. “കടൽത്തീരത്ത് കണ്ട ചിപ്പികളുടെ ചിത്രം ഒരു രാഷ്ട്രീയ സന്ദേശമാണെന്നാണ് ഞാൻ കരുതിയത്. എന്നാൽ ചിലർ ഈ സംഖ്യകളെ അക്രമവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തുമെന്ന് ഞാൻ അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല. അതെന്റെ ചിന്തയിൽ പോലും വന്നിട്ടില്ല. ഞാൻ എല്ലാത്തരം അക്രമങ്ങൾക്കും എതിരാണ്, അതുകൊണ്ടാണ് ആ പോസ്റ്റ് നീക്കം ചെയ്തത്,” കോമി പിന്നീട് വിശദീകരിച്ചു.

എന്നാൽ ഈ വിശദീകരണം മുഖവിലയ്ക്കെടുക്കാൻ നീതിന്യായ വകുപ്പ് തയ്യാറായിട്ടില്ല. പ്രസിഡന്റിനെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തുക, അന്തർസംസ്ഥാന ആശയവിനിമയത്തിലൂടെ ഭീഷണി സന്ദേശം കൈമാറുക എന്നീ കുറ്റങ്ങളാണ് കോമിക്കെതിരെ ചുമത്തിയിരിക്കുന്നത്.

സൂക്ഷിച്ചാൽ ദുഃഖിക്കേണ്ട; സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെ ‘ഡോഗ് വിസിൽ’

ജെയിംസ് കോമിയുടെ കേസ് ഡിജിറ്റൽ യുഗത്തിലെ ആശയവിനിമയത്തിന്റെ അപകടങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വലിയൊരു ഓർമ്മപ്പെടുത്തലാണ്. പ്രത്യക്ഷത്തിൽ നിരുപദ്രവമെന്ന് തോന്നുന്ന വാക്കുകൾക്കും ചിത്രങ്ങൾക്കും ചിഹ്നങ്ങൾക്കും ഗൂഢമായ അർത്ഥങ്ങൾ നൽകി ഒരു പ്രത്യേക വിഭാഗം ആളുകളിലേക്ക് സന്ദേശമെത്തിക്കുന്ന രീതിയെ ‘ഡോഗ് വിസിൽ’ (Dog Whistle) എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്. മനുഷ്യർക്ക് കേൾക്കാൻ കഴിയാത്ത ഉയർന്ന ആവൃത്തിയിലുള്ള ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിച്ച് നായ്ക്കളെ വിളിക്കുന്ന വിസിലിനോടാണ് ഇതിനെ ഉപമിക്കുന്നത്. അതുപോലെ, പൊതുജനത്തിന് മനസ്സിലാകാത്ത രീതിയിൽ ലക്ഷ്യം വെക്കുന്ന ഗ്രൂപ്പിന് മാത്രം പിടികിട്ടുന്ന കോഡുകളാണ് ഇവ.

ഇവിടെ ‘8647’ എന്നത് അത്തരമൊരു ഡോഗ് വിസിൽ പ്രയോഗമാണോ എന്നാണ് നിയമസംവിധാനങ്ങൾ പരിശോധിക്കുന്നത്. കോമി അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ചെയ്തതാണോ അതോ യാദൃശ്ചികമായി സംഭവിച്ചതാണോ എന്നത് കോടതിയാണ് കണ്ടെത്തേണ്ടത്. എങ്കിലും, പൊതുരംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നവർ തങ്ങളുടെ ഓരോ സോഷ്യൽ മീഡിയ പോസ്റ്റിലും എത്രമാത്രം ജാഗ്രത പുലർത്തണം എന്നതിന്റെ കണ്ണുതുറപ്പിക്കുന്ന ഉദാഹരണമായി ഈ സംഭവം മാറിക്കഴിഞ്ഞു.

ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തിലും ഇത്തരം പ്രതീകാത്മക പ്രയോഗങ്ങൾക്ക് വലിയ സ്ഥാനമുണ്ട്. നിറങ്ങളും ചിഹ്നങ്ങളും ചില വാക്കുകളും പോലും വലിയ രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകൾക്ക് തിരികൊളുത്താറുണ്ട്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, അമേരിക്കയിൽ നടക്കുന്ന ഈ നിയമയുദ്ധത്തിന് ഇന്ത്യയിലെ സോഷ്യൽ മീഡിയ ഉപയോക്താക്കൾക്കും ചില പാഠങ്ങൾ നൽകാനുണ്ട്.

കോമിക്ക് നിയമനടപടികൾ പുത്തരിയല്ല

ഇതാദ്യമായല്ല ജെയിംസ് കോമി നിയമനടപടികൾ നേരിടുന്നത്. 2025 സെപ്റ്റംബറിൽ കോൺഗ്രസിന് മുന്നിൽ കള്ളം പറഞ്ഞു, കോൺഗ്രസ് നടപടികളെ തടസ്സപ്പെടുത്തി എന്നീ കുറ്റങ്ങൾ ചുമത്തി അദ്ദേഹത്തിനെതിരെ കേസെടുത്തിരുന്നു. എന്നാൽ പിന്നീട് ഒരു ജഡ്ജി ആ കേസ് തള്ളിക്കളയുകയായിരുന്നു. ട്രംപ് ഭരണകൂടവുമായി നിരന്തരം ഏറ്റുമുട്ടിയിരുന്ന ഒരു വ്യക്തിയാണ് കോമി എന്നതും ഈ കേസിന്റെ രാഷ്ട്രീയ മാനം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.

വെറുമൊരു ചിത്രമോ, അതോ ആസൂത്രിത ഭീഷണിയോ?

ജെയിംസ് കോമിയുടെ ഭാഗത്തുനിന്നുണ്ടായത് ഒരു അബദ്ധമായിരുന്നോ? അതോ ട്രംപിനുള്ള ഒരു മുന്നറിയിപ്പായിരുന്നോ അത്? ഈ ചോദ്യങ്ങൾക്കാണ് ഇനി അമേരിക്കൻ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥ ഉത്തരം കണ്ടെത്തേണ്ടത്. കോടതി എന്തുതന്നെ വിധിച്ചാലും, ഒരു കാര്യം വ്യക്തമാണ്: വിരൽത്തുമ്പിൽ പങ്കുവെക്കുന്ന ഒരു ചിത്രം മതി ജീവിതം തന്നെ മാറ്റിമറിക്കാൻ. ഓരോ സോഷ്യൽ മീഡിയ പോസ്റ്റും സൂക്ഷ്മമായി നിരീക്ഷിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു കാലഘട്ടത്തിലാണ് നാം ജീവിക്കുന്നതെന്ന വലിയ സത്യം ഈ സംഭവം നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.