ചെറു എഐ, വലിയ കളി: ഓപ്പൺഎഐക്ക് സ്പെയിനിന്റെ മറുപടി

ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് (AI) ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ തലവേദന എന്താണെന്ന് ചോദിച്ചാൽ ഒരു ഉത്തരമേയുള്ളൂ – അതിന്റെ ഭീമമായ വലുപ്പം. ഏറ്റവും മികച്ച ലാർജ് ലാംഗ്വേജ് മോഡലുകൾ (LLMs) പ്രവർത്തിപ്പിക്കാൻ കോടിക്കണക്കിന് രൂപയുടെ കമ്പ്യൂട്ടർ സംവിധാനങ്ങൾ വേണം. ഈയൊരു സാഹചര്യത്തിലേക്കാണ് സ്പെയിനിൽ നിന്നൊരു സ്റ്റാർട്ടപ്പ് പുതിയൊരു പരിഹാരവുമായി വരുന്നത്. വലുപ്പം കൊണ്ട് ചെറുതും, പ്രകടനം കൊണ്ട് ഭീമനുമായ ഒരു പുതിയ എഐ മോഡലാണ് ഇവർ ലോകത്തിന് മുന്നിൽ വെച്ചിരിക്കുന്നത്.

മൾട്ടിവേഴ്സ് കമ്പ്യൂട്ടിംഗ് എന്ന ബാസ്ക് ആസ്ഥാനമായുള്ള ഈ കമ്പനി, ടെക് ലോകത്തെ വലിയ കളിക്കാർക്ക് ഒരു പുതിയ വെല്ലുവിളി ഉയർത്തുകയാണ്. സാധാരണ കമ്പനികൾക്ക് താങ്ങാനാവാത്ത ചെലവുകൾ ഇല്ലാതെ തന്നെ ശക്തമായ എഐ ഉപയോഗിക്കാൻ വഴിയൊരുക്കുന്ന ഒരു കംപ്രസ് ചെയ്ത AI മോഡൽ ഇവർ സൗജന്യമായി പുറത്തിറക്കിയിരിക്കുന്നു.

എന്താണ് ഈ ‘ചെറിയ’ എഐയുടെ രഹസ്യം?

ക്വാണ്ടം കമ്പ്യൂട്ടിംഗിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട ‘കോംപാക്റ്റിഫൈ’ (CompactifAI) എന്ന കംപ്രഷൻ സാങ്കേതികവിദ്യയാണ് മൾട്ടിവേഴ്സിന്റെ തുറുപ്പുചീട്ട്. ഓപ്പൺഎഐ പുറത്തിറക്കിയ ഒരു വലിയ മോഡലിനെ ഈ സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിച്ച് പകുതി വലുപ്പത്തിലേക്ക് ചുരുക്കിയാണ് ഹൈപ്പർനോവ 60B (HyperNova 60B) എന്ന മോഡലിന് രൂപം നൽകിയിരിക്കുന്നത്.

ഇതിന്റെ പ്രയോജനങ്ങൾ പലതാണ്:

• വലുപ്പക്കുറവ്: ഒറിജിനൽ മോഡലിന്റെ പകുതിയോളം വലുപ്പമേ ഇതിനുള്ളൂ, ഏകദേശം 32GB മാത്രം.
• കുറഞ്ഞ മെമ്മറി: പ്രവർത്തിക്കാൻ കുറഞ്ഞ കമ്പ്യൂട്ടർ മെമ്മറി മതിയാകും.
• കൂടിയ വേഗത: വലുപ്പം കുറഞ്ഞതിനാൽ പ്രതികരണങ്ങൾ വളരെ വേഗത്തിലായിരിക്കും (Lower Latency).

ഹൈപ്പർനോവ 60B-യുടെ ഏറ്റവും പുതിയ പതിപ്പ് ഇപ്പോൾ ഡെവലപ്പർമാർക്ക് ‘ഹഗ്ഗിംഗ് ഫേസ്’ (Hugging Face) എന്ന പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിൽ നിന്ന് സൗജന്യമായി ഡൗൺലോഡ് ചെയ്യാം. ചെലവേറിയ ടൂൾ കോളിംഗ്, ഏജന്റിക് കോഡിംഗ് തുടങ്ങിയ സങ്കീർണ്ണ ജോലികൾക്ക് പോലും ഈ പുതിയ പതിപ്പ് മികച്ച പിന്തുണ നൽകുന്നുണ്ടെന്ന് കമ്പനി അവകാശപ്പെടുന്നു. കൂടുതൽ ഉപയോഗങ്ങൾക്കായി 2026-ൽ പുതിയ കംപ്രസ് ചെയ്ത AI മോഡൽ പുറത്തിറക്കാനും ഇവർക്ക് പദ്ധതിയുണ്ട്.

യൂറോപ്പിന്റെ സ്വന്തം പോരാളികൾ

അമേരിക്കൻ ടെക് ഭീമന്മാരായ ഓപ്പൺഎഐ, ഗൂഗിൾ എന്നിവർ എഐ ലോകം അടക്കിവാഴുമ്പോൾ യൂറോപ്പിൽ നിന്ന് ശക്തമായ ബദലുകൾ ഉയർന്നുവരുന്നുണ്ട്. ഫ്രാൻസിൽ നിന്നുള്ള ‘മിസ്ട്രൽ എഐ’ (Mistral AI) ഇതിനകം തന്നെ ലോകശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റിയിരുന്നു. ഇപ്പോൾ സ്പെയിനിൽ നിന്ന് മൾട്ടിവേഴ്സും ആ നിരയിലേക്ക് എത്തുകയാണ്.

തങ്ങളുടെ ഹൈപ്പർനോവ 60B മോഡൽ, മിസ്ട്രലിന്റെ ശക്തമായ ‘മിസ്ട്രൽ ലാർജ് 3’ എന്ന മോഡലിനെ വരെ പ്രകടനത്തിൽ പിന്നിലാക്കിയെന്നാണ് മൾട്ടിവേഴ്സിന്റെ അവകാശവാദം. ഈ രണ്ട് യൂറോപ്യൻ കമ്പനികൾക്കും സാങ്കേതിക മത്സരത്തിനപ്പുറം പല സാമ്യതകളുമുണ്ട്.

ഇരുവരും തങ്ങളുടെ സ്വന്തം രാജ്യത്തിന് പുറത്തേക്ക് പ്രവർത്തനം വ്യാപിപ്പിച്ചു കഴിഞ്ഞു. അമേരിക്ക, കാനഡ, യൂറോപ്പിലെ മറ്റു രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ മൾട്ടിവേഴ്സിന് ഓഫീസുകളുണ്ട്. ഐബർഡ്രോള, ബോഷ്, ബാങ്ക് ഓഫ് കാനഡ തുടങ്ങിയ വൻകിട സ്ഥാപനങ്ങൾ മൾട്ടിവേഴ്സിന്റെ ഉപഭോക്താക്കളാണ്. അമേരിക്കൻ സാങ്കേതികവിദ്യയെ അമിതമായി ആശ്രയിക്കുന്നതിന് പകരം സ്വന്തമായി പരമാധികാര പരിഹാരങ്ങൾ (sovereign solutions) നൽകാൻ കഴിയുന്ന കമ്പനികളായാണ് ഇവർ സ്വയം അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യയിലും സമാനമായ ‘മെയ്ക്ക് ഇൻ ഇന്ത്യ’ എഐ முயற்சிகள் നടക്കുന്നത് ഇതോടൊപ്പം കൂട്ടിവായിക്കാവുന്നതാണ്.

കളി ചെറുതാണെങ്കിലും കാര്യം വലുതാണ്

മൾട്ടിവേഴ്സ് കമ്പ്യൂട്ടിംഗ് ഔദ്യോഗികമായി ഒരു യൂണികോൺ (Unicorn) കമ്പനിയായിട്ടില്ല. എന്നാൽ കാര്യങ്ങൾ അതിവേഗം ആ ദിശയിലേക്കാണ് നീങ്ങുന്നത്. ഏകദേശം 1.5 ബില്യൺ യൂറോ മൂല്യത്തിൽ 500 മില്യൺ യൂറോയുടെ പുതിയ ഫണ്ടിംഗ് സമാഹരിക്കാൻ കമ്പനി ഒരുങ്ങുന്നതായി അഭ്യൂഹങ്ങളുണ്ട്. നിക്ഷേപകരുമായി ചർച്ചകൾ നടക്കുന്നുണ്ടെന്ന് കമ്പനി സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, മൂല്യനിർണ്ണയത്തെക്കുറിച്ച് പ്രതികരിക്കാൻ അവർ തയ്യാറായിട്ടില്ല.

ഓപ്പൺഎഐയുടെ 20 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ വാർഷിക വരുമാനവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ ഇത് വളരെ ചെറുതാണ്. എന്നാൽ മിസ്ട്രൽ എഐയുടെ 400 മില്യൺ ഡോളർ വരുമാനവുമായി അത്ര വലിയ അന്തരമില്ല. ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, യൂറോപ്യൻ ബദലുകൾക്ക് ലോകവിപണിയിൽ വലിയ സ്വീകാര്യത ലഭിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ്.

സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ ഭാവിയും രാഷ്ട്രീയവും

ഒരു കംപ്രസ് ചെയ്ത AI മോഡൽ പുറത്തിറക്കുന്നത് കേവലം ഒരു സാങ്കേതിക മുന്നേറ്റം മാത്രമല്ല. അതിന് രാഷ്ട്രീയവും സാമ്പത്തികവുമായ മാനങ്ങളുണ്ട്. സ്പെയിനിലെ പ്രാദേശിക സർക്കാരുകളുമായും സാങ്കേതിക ഏജൻസികളുമായും മൾട്ടിവേഴ്സ് സഹകരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ഇത് തന്ത്രപ്രധാനമായ സാങ്കേതികവിദ്യകളിൽ സ്വയംപര്യാപ്തത നേടാനുള്ള രാജ്യങ്ങളുടെ താൽപ്പര്യമാണ് കാണിക്കുന്നത്.

വലുപ്പം കുറഞ്ഞതും കാര്യക്ഷമവുമായ എഐ മോഡലുകൾക്ക് വലിയ ഭാവിയുണ്ട്. അവയുടെ പ്രാധാന്യം ഇവയാണ്:

• എല്ലാവർക്കും എഐ: ഭീമമായ സെർവറുകൾ ഇല്ലാത്ത ചെറുകിട കമ്പനികൾക്കും ഗവേഷകർക്കും എഐയുടെ ശക്തി ഉപയോഗപ്പെടുത്താൻ സാധിക്കും.
• സ്വകാര്യത: ഭാവിയിൽ ഇത്തരം ചെറിയ മോഡലുകൾ നമ്മുടെ ഫോണുകളിലും ലാപ്ടോപ്പുകളിലും നേരിട്ട് പ്രവർത്തിപ്പിക്കാൻ കഴിഞ്ഞേക്കും. ഇത് ഡാറ്റാ സ്വകാര്യത വർദ്ധിപ്പിക്കും.
• ഊർജ്ജക്ഷമത: വലിയ ഡാറ്റാ സെന്ററുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഭീമമായ ഊർജ്ജം ലാഭിക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കും.

മൾട്ടിവേഴ്സിന്റെ ഈ നീക്കം ഒരു തുടക്കം മാത്രമാണ്. ഓപ്പൺഎഐ പോലുള്ള ഭീമൻമാർ നിർമ്മിക്കുന്ന അടഞ്ഞതും ചെലവേറിയതുമായ മോഡലുകൾക്ക് ബദലായി, തുറന്നതും കാര്യക്ഷമവുമായ എഐയുടെ ഒരു പുതിയ ലോകമാണ് തുറന്നുവരുന്നത്. ഈ കളിയിൽ ജയിക്കുന്നത് ആരാണെന്ന് കാലം തെളിയിക്കും.